Chỉ thị 12/CT-UBND tăng cường công tác phòng, chống thiên tai năm 2026 trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi

CHỈ THỊ

VỀ VIỆC TĂNG CƯỜNG CÔNG TÁC PHÒNG, CHỐNG THIÊN TAI NĂM 2026 TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH QUẢNG NGÃI

Những năm gần đây, thiên tai ngày càng khốc liệt, bất thường, cực đoan, khó dự báo. Năm 2025, đã có 15 cơn bão và 06 áp thấp nhiệt đới (ATNĐ) xuất hiện trên Biển Đông, trong đó có 07 cơn bão ảnh hưởng đến thời tiết của Tỉnh, 11 đợt mưa lớn trên diện rộng, 06 đợt lũ, trong đó 02 đợt mưa, lũ (từ ngày 25/10 - 02/11/2025, từ ngày 05 - 07/11/2025) đã gây thiệt hại nặng về người và tài sản trên địa bàn tỉnh; nhiều trận động đất xảy ra ở khu vực phía Tây tỉnh, trong đó trận động đất mạnh 4,9 độ Richter xảy ra vào lúc 01 giờ 28 phút 42 giây ngày 06/10/2025 tại khu vực xã Măng Bút đã gây hư hỏng một số công trình cơ sở hạ tầng tại địa phương.

Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Chỉ thị số 23/CT-TTg ngày 25/5/2026 về việc đẩy mạnh thực hiện Kết luận số 213-KL/TW ngày 21/11/2025 của Ban Bí thư, tăng cường công tác phòng, chống thiên tai trong thời gian tới và ý kiến chỉ đạo của Ban Thường vụ Tỉnh ủy tại Công văn số 573-CV/TU ngày 29/5/2026 và Đảng ủy Ủy ban nhân dân tỉnh tại Công văn số 1988-CV/ĐU ngày 03 tháng 6 năm 2026; để chủ động các biện pháp phòng ngừa, ứng phó, khắc phục thiệt hại do thiên tai trong thời gian tới, bảo đảm an toàn tính mạng, hạn chế thấp nhất thiệt hại về tài sản của Nhân dân và nhà nước, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh yêu cầu:

1. Thủ trưởng các sở, ban, ngành tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các xã, phường, đặc khu và các đơn vị liên quan tổ chức quán triệt, thực hiện nghiêm các chỉ đạo của Trung ương, tỉnh về công tác phòng, chống thiên tai(1); chủ động lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai quyết liệt, đồng bộ, kịp thời, hiệu quả công tác phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai theo chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền với phương châm "chủ động phòng ngừa - dự báo, cảnh báo, chỉ đạo ứng phó kịp thời - khắc phục khẩn trương, hiệu quả; bảo vệ tính mạng cho Nhân dân là trên hết, trước hết”, chịu trách nhiệm trước Ủy ban nhân dân tỉnh về công tác phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai thuộc lĩnh vực, phạm vi quản lý của ngành, địa phương mình.

2. Chủ tịch Ủy ban nhân dân các xã, phường, đặc khu

a) Chủ động chỉ đạo, chịu trách nhiệm về công tác phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai trên địa bàn, phân công nhiệm vụ cụ thể từng đồng chí trong Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự địa phương trực tiếp phụ trách, chỉ đạo, đôn đốc công tác phòng, chống thiên tai, chủ động nắm chắc địa bàn, xác định các khu vực trọng điểm, các loại hình thiên tai có thể xảy ra để lãnh đạo, chỉ đạo, đôn đốc, kiểm tra công tác phòng ngừa, chuẩn bị ứng phó thiên tai.

b) Chỉ đạo rà soát, cập nhật, bổ sung và hoàn thiện kế hoạch phòng, chống thiên tai, phương án ứng phó với từng loại hình thiên tai theo các cấp độ rủi ro thiên tai bảo đảm chi tiết, cụ thể, sát thực tế, nhất là ứng phó các kịch bản bão mạnh, sạt lở đất, mưa lũ lớn cực đoan, ngập lụt vượt lịch sử, không để bị động, bất ngờ khi xảy ra thiên tai.

c) Chỉ đạo rà soát, đánh giá mức độ an toàn, khả năng chống chịu của hệ thống công trình phòng, chống thiên tai và cơ sở hạ tầng thiết yếu (nhất là công trình giao thông, viễn thông, điện lực), kịp thời nâng cấp, gia cố, sửa chữa công trình xung yếu để chủ động phòng ngừa trước diễn biến thiên tai cực đoan. Ưu tiên đầu tư nguồn lực tập trung sửa chữa, nâng cấp đê điều, hồ đập có nguy cơ mất an toàn trước mùa mưa lũ; thực hiện hiệu quả công tác quản lý an toàn đê điều, hồ đập; chủ động vận hành điều tiết bảo đảm an toàn hồ đập, an toàn dân cư vùng hạ du, không để bị động, bất ngờ trong mọi tình huống.

d) Củng cố, nâng cao vai trò, trách nhiệm, hiệu quả hoạt động Đội xung kích phòng, chống thiên tai cấp xã; bố trí nguồn lực, tăng cường đầu tư trang thiết bị, công cụ hỗ trợ cho các lực lượng trực tiếp tham gia phòng, chống thiên tai, bảo đảm phương châm “bốn tại chỗ” tới từng tổ dân phố, thôn, bản, đáp ứng yêu cầu ứng phó nhanh nhất khi có tình huống thiên tai, đặc biệt khi xảy ra thiên tai lớn, cực đoan.

đ) Đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân chấp hành nghiêm quy định, khuyến cáo về bảo đảm an toàn khi có cảnh báo thiên tai (bão, dông lốc, khu vực ngập sâu, nước chảy xiết, sạt lở đất) để giảm thiệt hại do chủ quan, bất cẩn. Nghiêm túc, kịp thời tổ chức thực hiện chỉ đạo của cấp trên; chủ động sơ tán, di dời dân khỏi khu vực nguy hiểm (khi cần thiết áp dụng cưỡng chế di dời để đảm bảo an toàn tính mạng cho người dân).

e) Chủ động tổ chức tái định cư cho các hộ dân sinh sống ở những khu vực có nguy cơ mất an toàn do thiên tai, nhất là khu vực có nguy cơ xảy ra sạt lở đất, nứt núi, sạt lở núi, lũ quét, ngập lụt sâu... Thực hiện lồng ghép, tích hợp nội dung phòng, chống thiên tai vào quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội.

g) Khẩn trương chỉ đạo rà soát, xác định cụ thể các khu vực có nguy cơ cao xảy ra lũ quét, sạt lở đất, ngập sâu để chủ động bố trí tạm cư cho người dân đến nơi an toàn; quyết định cụ thể thời gian, thời điểm, địa điểm, đối tượng tạm cư phù hợp với tình hình thực tế trong mùa mưa bão và có chính sách bảo đảm các điều kiện sinh hoạt thiết yếu cho người dân trong thời gian tạm cư. Trường hợp số lượng người tạm cư lớn, vượt quá khả năng hỗ trợ ngân sách địa phương, kịp thời báo cáo cấp thẩm quyền xem xét, hỗ trợ theo quy định, không để bị động, gián đoạn trong công tác bảo đảm đời sống cho người dân.

3. Sở Nông nghiệp và Môi trường

a) Chủ động chỉ đạo triển khai công tác phòng, chống, khắc phục hậu quả thiên tai theo chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền; kịp thời báo cáo, tham mưu, đề xuất với Trưởng Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh, Chủ tịch UBND tỉnh chỉ đạo ứng phó với các tình huống thiên tai phức tạp, vượt thẩm quyền.

b) Tổ chức theo dõi, giám sát chặt chẽ tình hình thời tiết, thiên tai để thông báo, cảnh báo, thông tin kịp thời cho các cơ quan chức năng và người dân biết chủ động triển khai ứng phó, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai. Đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng khoa học công nghệ, xã hội hóa trong công tác quan trắc, dự báo, cảnh báo, phòng, chống thiên tai, tập trung đầu tư nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, cơ sở hạ tầng, bảo đảm thông tin dữ liệu từ trạm quan trắc được kết nối ổn định, liên tục phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành phòng, chống thiên tai.

c) Thường xuyên theo dõi, đôn đốc các địa phương, Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Quảng Ngãi, Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thuỷ lợi Kon Tum thực hiện công tác đảm bảo an toàn hồ, đập thủy lợi, sẵn sàng các điều kiện cần thiết để chủ động ứng phó sự cố đập, đê điều; rà soát, hoàn thiện các phương án ứng phó với thiên tai, nhất là tình huống xảy ra thiên tai cực đoan, diện rộng; chỉ đạo hướng dẫn, tập huấn, tuyên truyền về phòng ngừa, ứng phó với thiên tai trên các nền tảng, đặc biệt là mạng xã hội để nâng cao nhận thức cộng đồng.

d) Chủ động theo dõi, giám sát, tham mưu thực hiện quy trình vận hành hồ chứa, liên hồ chứa đảm bảo an toàn, đúng quy định; tăng cường kiểm tra, quản lý cấp phép, khai thác tài nguyên, khoáng sản, đặc biệt là khai thác cát, sỏi lòng sông, ven biển, tránh gây sạt lở, làm gia tăng rủi ro thiên tai; chủ động xử lý môi trường tại các khu vực bị thiên tai, ngăn ngừa dịch bệnh xảy ra.

4. Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh chỉ đạo các lực lượng duy trì công tác ứng trực cứu hộ, cứu nạn, không để bị động bất ngờ trước mọi tình huống có thể xảy ra; triển khai Hệ thống tổng đài 112 phục vụ tiếp nhận thông tin, hỗ trợ ứng phó thiên tai và tìm kiếm cứu nạn; chỉ đạo các đơn vị đóng trên địa bàn rà soát phương án bố trí lực lượng, phương tiện để sẵn sàng hỗ trợ địa phương triển khai công tác ứng phó với bão lũ, nhất là hỗ trợ sơ tán, di dời dân, cứu hộ, cứu nạn. Chỉ đạo Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh, các Đồn Biên phòng theo dõi chặt chẽ tình hình, diễn biến thiên tai, tình hình hoạt động của các tàu, thuyền trên biển để kịp thời xử lý các vụ việc, tình huống tai nạn, sự cố có thể xảy ra.

5. Công an tỉnh chỉ đạo công an địa phương và các đơn vị liên quan sẵn sàng phối hợp, bố trí phương tiện, lực lượng ứng phó với thiên tai; phối hợp kiểm tra, xử lý nghiêm các vi phạm pháp luật về phòng, chống thiên tai, thủy lợi, đê điều, lấn chiếm lòng sông, bãi sông; xây dựng phương án đảm bảo an ninh trật tự, cứu nạn, cứu hộ, an toàn giao thông khi xảy ra bão lũ.

6. Sở Xây dựng

- Chỉ đạo, hướng dẫn rà soát, khắc phục tình trạng các tuyến giao thông, cầu, cống gây cản trở thoát lũ; có giải pháp hạn chế tình hình sạt lở, bảo đảm an toàn giao thông đường bộ, an toàn hàng hải trong mùa mưa lũ; chuẩn bị vật tư, phương tiện và lực lượng sẵn sàng khắc phục sự cố, bảo đảm giao thông thông suốt khi có sự cố, thiên tai; đặc biệt lưu ý các khu vực thường xảy ra sạt lở, ngập sâu trong mùa mưa, lũ hàng năm.

- Hướng dẫn bảo đảm an toàn công trình xây dựng, nhà ở trước rủi ro gió bão mạnh.

- Chủ động tham mưu Trưởng ban Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo xử lý khi xảy ra các sự cố công trình xây dựng trong mùa mưa, bão.

7. Sở Công Thương

- Chỉ đạo chủ hồ đập thủy điện thực hiện nghiêm quy định về quản lý an toàn hồ đập, quy trình vận hành hồ chứa, liên hồ chứa; cương quyết xử lý đối với các chủ hồ có hành vi vi phạm theo đúng quy định của pháp luật.

- Chỉ đạo công tác bảo đảm an toàn hệ thống điện trong mùa mưa lũ, xây dựng phương án dự phòng, khôi phục nhanh hệ thống điện sau thiên tai để phục vụ công tác khắc phục hậu quả, khôi phục sản xuất, dân sinh.

- Chỉ đạo dự trữ hàng hóa thiết yếu, nhất là phục vụ khu vực thường xuyên bị ngập sâu, chia cắt, phù hợp tình hình, tránh lãng phí.