Quyết định 993/QĐ-UBND năm 2026 phê duyệt Kế hoạch phòng, chống bệnh Dại trên địa bàn tỉnh Lai Châu giai đoạn 2026-2030

ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH LAI CHÂU -------	CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc ---------------
Số: 993/QĐ-UBND	Lai Châu, ngày 21 tháng 5 năm 2026

 

QUYẾT ĐỊNH

PHÊ DUYỆT KẾ HOẠCH PHÒNG, CHỐNG BỆNH DẠI TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH LAI CHÂU GIAI ĐOẠN 2026-2030

ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH LAI CHÂU

Căn cứ Luật Tổ chức chính quyền địa phương số 72/2025/QH15;

Căn cứ Luật Thú y số 79/2015/QH13, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 146/2025/QH15;

Căn cứ Luật Chăn nuôi số 32/2018/QH14, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 146/2025/QH15;

Căn cứ Nghị quyết số 1670/NQ-UBTVQH15 ngày 16 tháng 6 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Lai Châu năm 2025;

Căn cứ Quyết định số 2151/QĐ-TTg ngày 21 tháng 12 năm 2021 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt “Chương trình quốc gia phòng, chống bệnh Dại, giai đoạn 2022 - 2030”;

Căn cứ Thông tư số 07/2016/TT-BNNPTNT ngày 31 tháng 5 năm 2016 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn quy định về phòng, chống dịch bệnh động vật trên cạn, đã được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 24/2019/TT-BNNPTNT, Thông tư số 09/2021/TT-BNNPTNT, Thông tư số 09/2025/TT-BNNMT;

Căn cứ Thông tư liên tịch số 16/2013/TTLT-BYT-BNNPTNT ngày 27 tháng 5 năm 2013 của Bộ Y tế với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn về việc hướng dẫn phòng, chống bệnh lây truyền từ động vật sang người;

Căn cứ Thông tư số 24/2022/TT-BNNPTNT ngày 30 tháng 12 năm 2022 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn quy định về cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh động vật, được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 09/2025/TT- BNNMT, Thông tư số 20/2026/TT-BNNMT;

Căn cứ Nghị quyết số 01/NQ-HĐND ngày 24 tháng 02 năm 2025 của Hội đồng nhân dân tỉnh về hợp nhất, thành lập các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu;

Căn cứ Quyết định số 79/QĐ-UBND ngày 24 tháng 01 năm 2022 của Ủy ban nhân dân tỉnh phê duyệt Kế hoạch phòng, chống bệnh Dại trên địa bàn tỉnh Lai Châu giai đoạn 2022-2030;

Theo đề nghị của Sở Nông nghiệp và Môi trường tại Tờ trình số 3057/TTr-SNNMT ngày 15 tháng 5 năm 2026.

QUYẾT ĐỊNH:

Điều 1. Phê duyệt kèm theo Quyết định này Kế hoạch phòng, chống bệnh Dại trên địa bàn tỉnh Lai Châu giai đoạn 2026 - 2030.

Điều 2. Quyết định này có hiệu lực kể từ ngày ký và thay thế Quyết định số 79/QĐ-UBND ngày 24 tháng 01 năm 2022 của Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu phê duyệt Kế hoạch phòng, chống bệnh Dại trên địa bàn tỉnh Lai Châu giai đoạn 2022 - 2030.

Điều 3. Chánh Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh; Giám đốc các Sở: Nông nghiệp và Môi trường, Y tế, Giáo dục và Đào tạo, Tài chính, Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị có liên quan; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các xã, phường và các tổ chức, cá nhân có liên quan chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này./.

 

Nơi nhận: - Như Điều 3; - Bộ Nông nghiệp và Môi trường; - Thường trực Tỉnh ủy; (B/c); - Thường trực HĐND tỉnh; - Chủ tịch, PCT UBND tỉnh; - UB MTTQ Việt Nam tỉnh; - Báo và Phát thanh, truyền hình Lai Châu; - Cổng thông tin điện tử tỉnh, các cơ quan báo chí thường trú trên địa bàn tỉnh; - VP UBND tỉnh: V, C; - Lưu: VT, Kt9.

TM. ỦY BAN NHÂN DÂN KT. CHỦ TỊCH PHÓ CHỦ TỊCH Hà Trọng Hải

 

KẾ HOẠCH

PHÒNG, CHỐNG BỆNH DẠI TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH LAI CHÂU GIAI ĐOẠN 2026-2030
(Kèm theo Quyết định số 993/QĐ-UBND ngày 21 tháng 5 năm 2026 của Ủy ban nhân dân tỉnh Lai Châu)

I. MỤC TIÊU

1. Mục tiêu chung: Kiểm soát được bệnh Dại trên đàn chó, mèo nuôi và phấn đấu không có người tử vong vì bệnh Dại vào năm 2030, góp phần bảo vệ sức khỏe người dân và cộng đồng.

2. Mục tiêu cụ thể

a) Đối với phòng, chống bệnh Dại ở động vật

- Quản lý được trên 90% số hộ nuôi chó, mèo và số chó, mèo nuôi trong giai đoạn 2026 - 2030.

- Tiêm vắc xin Dại cho 80% tổng đàn chó, mèo nuôi trong giai đoạn 2026 - 2030.

- Trên 90% số xã, phường giám sát được chó, mèo mắc, nghi mắc bệnh Dại trong giai đoạn 2026 - 2030.

b) Đối với phòng, chống bệnh Dại ở người

- Bố trí 08 điểm tiêm vắc xin phòng bệnh Dại và huyết thanh kháng Dại cho người trên địa bàn tỉnh.

- 100% các xã, phường thực hiện truyền thông nguy cơ và nâng cao nhận thức cụ thể về bệnh Dại ở cộng đồng/trường học.

- 100% số người tiêm vắc xin phòng bệnh Dại do động vật cắn được báo cáo thông qua hệ thống báo cáo quốc gia.

- 90% số người bị phơi nhiễm với bệnh Dại được điều trị dự phòng sau phơi nhiễm.

- Đến năm 2027 trên 95% xã, phường không còn có nguy cơ trung bình về bệnh Dại trên người.

- Phấn đấu năm 2030 không còn người tử vong vì bệnh Dại.

II. NỘI DUNG, GIẢI PHÁP THỰC HIỆN

1. Quản lý đàn chó, mèo

a) Chủ nuôi chó, mèo

- Có trách nhiệm đăng ký, khai báo nuôi chó, mèo với chính quyền cấp xã (qua mẫu văn bản giấy, văn bản điện tử,...).

- Cam kết nuôi nhốt, xích, giữ chó, mèo trong khuôn viên của gia đình; chó, mèo khi đưa ra khỏi nhà phải được xích, rọ mõm và có người dắt đề phòng cắn người; nếu để chó, mèo thả rông cắn người thì phải chi trả những chi phí liên quan đến việc tiêm phòng Dại, điều trị dự phòng cho người bị chó, mèo cào, cắn theo quy định;

- Từng bước áp dụng việc đánh dấu để nhận diện (vòng cổ có thẻ nhựa hoặc kim loại) cho chó, mèo đã được tiêm vắc xin Dại.

b) Chính quyền địa phương

UBND các xã, phường chịu trách nhiệm và chỉ đạo phòng, đơn vị chuyên môn của xã; Trưởng các bản/Tổ dân phố, Ban công tác mặt trận các bản/tổ dân phố tổ chức, triển khai thực hiện việc quản lý đàn chó, mèo trên địa bàn đảm bảo theo quy định, bao gồm:

- Tổ chức quản lý, lập danh sách hộ nuôi chó, mèo hoặc sổ quản lý chó, mèo nuôi hoặc cập nhật số liệu trên Hệ thống phần mềm trực tuyến quản lý chó, mèo nuôi (gọi chung là Danh sách hộ nuôi chó). Hằng năm cập nhật, báo cáo định kỳ tối thiểu 02 lần về số liệu các hộ nuôi và tổng đàn chó, mèo chi tiết đến cấp xã.

- Căn cứ tình hình thực tiễn tại địa phương để quyết định thành lập đội bắt chó, mèo thả rông, chó không đeo rọ mõm, chó, mèo nghi mắc bệnh Dại, cưỡng chế tiêm vắc xin Dại cho chó, mèo.

- Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm hành chính trong quản lý nuôi chó, mèo, không tiêm vắc xin Dại cho chó, mèo theo quy định của pháp luật.

c) Cơ quan chuyên môn cấp tỉnh

- Tổ chức hướng dẫn việc quản lý đàn chó, mèo trên địa bàn tỉnh.

- Từng bước ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác phòng, chống dịch bệnh động vật, quản lý chó, mèo nuôi; cơ quan chuyên môn cấp tỉnh nghiên cứu, hướng dẫn các địa phương sử dụng Hệ thống trực tuyến quốc gia (khi có hướng dẫn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường) để phục vụ việc đăng ký, báo cáo số liệu quản lý đàn; quản lý số liệu tiêm vắc xin; số liệu dịch bệnh Dại, giám sát bệnh Dại,..

2. Tiêm vắc xin phòng bệnh Dại trên đàn chó, mèo

a) Yêu cầu chung về tiêm vắc xin Dại

- Đối tượng và phạm vi tiêm phòng: Toàn bộ đàn chó, mèo nuôi trong địa bàn cấp xã; chó, mèo đã tiêm vắc xin Dại nên được đánh dấu để nhận diện (vòng đeo cổ).

- Thời điểm và tần suất tiêm phòng: Hằng năm, ưu tiên tổ chức tiêm phòng trước thời điểm nắng nóng, trước mùa hè (tháng 3-4 hằng năm); bảo đảm tỷ lệ tiêm vắc xin Dại đạt trên 80% tổng đàn chó, mèo trong giai đoạn 2026-2030. Đối với các địa bàn có nguy cơ cao như phường Tân Phong, phường Đoàn Kết, khu vực trung tâm các xã, phường và các địa phương đã từng xuất hiện bệnh Dại, tỷ lệ tiêm phòng hằng năm phải đạt từ 80% tổng đàn chó, mèo trở lên; đồng thời thường xuyên rà soát, tiêm phòng bổ sung cho đàn chó, mèo mới phát sinh, hết thời gian miễn dịch hoặc chưa được tiêm phòng.

- Sử dụng vắc xin: Theo hướng dẫn của nhà sản xuất vắc xin hoặc theo hướng dẫn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

b) Tổ chức tiêm vắc xin Dại

Ủy ban nhân dân các xã, phường xây dựng kế hoạch, bố trí kinh phí mua vắc xin để tổ chức tiêm vắc xin Dại cho đàn chó, mèo đồng loạt vào cùng một thời điểm (tháng 3-4 hàng năm);

- Cơ quan thú y hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ cho lực lượng tham gia bắt chó, mèo để tiêm vắc xin Dại.

- Ủy ban nhân dân cấp xã có trách nhiệm xây dựng kế hoạch, bố trí kinh phí mua vắc xin để tổ chức tiêm vắc xin Dại cho đàn chó, mèo đồng loạt vào cùng một thời điểm (tháng 3-4 hàng năm); bố trí các lực lượng thống kê đàn chó, mèo nuôi; tuyên truyền, vận động chủ nuôi chó, mèo chủ động kinh phí tiêm vắc xin Dại; triển khai tiêm vắc xin Dại đảm bảo đạt yêu cầu; hướng dẫn, giám sát, thực hiện việc tiêm phòng và cấp Giấy chứng nhận tiêm phòng bệnh Dại, đánh giá kết quả tiêm phòng, thực hiện vệ sinh, khử trùng tiêu độc sau tiêm phòng tại khu vực đã tổ chức tiêm phòng; xử lý nghiêm đối với những hộ không chấp hành tiêm vắc xin phòng bệnh bắt buộc cho đàn chó.

- Thú y xã, người có chứng chỉ hành nghề thú y, các cơ sở có đủ điều kiện để hành nghề khám chữa bệnh cho chó, mèo thực hiện tiêm phòng vắc xin Dại cho chó, mèo, cấp Giấy chứng nhận tiêm phòng và báo cáo số liệu tiêm phòng theo hướng dẫn của cơ quan thú y và chính quyền địa phương theo quy định.

3. Điều trị dự phòng sau phơi nhiễm cho người

a) Yêu cầu chung đối với điều trị dự phòng sau phơi nhiễm

Tất cả những người bị chó, mèo cắn, cào hoặc phơi nhiễm, có nguy cơ nhiễm với bệnh Dại nhưng chưa được tiêm vắc xin Dại phải được điều trị dự phòng.

b) Tổ chức điều trị dự phòng

Sở Y tế xây dựng kế hoạch cung ứng, sử dụng vắc xin phòng Dại cho người bị chó, mèo cắn và người có nguy cơ phơi nhiễm; duy trì, củng cố các điểm tiêm vắc xin và huyết thanh kháng Dại tại các cơ sở y tế, bảo đảm dễ tiếp cận, giá thành hợp lý, đủ trang thiết bị, vắc xin, huyết thanh đã được cấp phép sử dụng; hỗ trợ điều trị dự phòng cho người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn, người có công với cách mạng, người tham gia phòng, chống dịch và trẻ em dưới 6 tuổi.

4. Rà soát, hoàn thiện và tổ chức thực hiện các quy định về phòng, chống bệnh Dại

- Rà soát, hoàn thiện các văn bản hướng dẫn, quy định về phòng, chống bệnh Dại trên địa bàn tỉnh; xây dựng và tổ chức thực hiện quy chế phối hợp giữa cơ quan thú y và cơ quan y tế nhằm bảo đảm kịp thời chia sẻ thông tin và triển khai hiệu quả các biện pháp phòng, chống bệnh Dại.

- Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, Ủy ban nhân dân các xã, phường và các cơ quan liên quan tổ chức triển khai các biện pháp phòng, chống bệnh Dại trên động vật; hướng dẫn, tổ chức tiêm phòng vắc xin Dại cho đàn chó, mèo; xây dựng và duy trì vùng, cơ sở an toàn dịch bệnh Dại phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương và quy định của pháp luật.

- Sở Y tế tỉnh Lai Châu chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức thực hiện các biện pháp phòng, chống bệnh Dại trên người; hướng dẫn giám sát, phát hiện sớm, điều trị dự phòng sau phơi nhiễm; tổ chức thực hiện hoạt động tiêm chủng vắc xin Dại và sử dụng huyết thanh kháng Dại theo quy định; thực hiện truyền thông, giáo dục sức khỏe về phòng, chống bệnh Dại và phối hợp xử lý dịch bệnh theo quy định của pháp luật.

5. Thông tin, tuyên truyền nâng cao nhận thức, thái độ và thay đổi hành vi trong phòng, chống bệnh Dại

Đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của người dân trong phòng, chống bệnh Dại trên người và động vật.

a) Nội dung tuyên truyền

- Tuyên truyền về tính chất nguy hiểm của bệnh Dại; cách nhận biết người và động vật mắc, nghi mắc bệnh Dại; các biện pháp xử lý, phòng, chống bệnh Dại; quy định về quản lý chó, mèo nuôi và tiêm phòng vắc xin Dại cho chó, mèo; xử lý các hành vi vi phạm quy định về phòng, chống bệnh Dại.

- Hướng dẫn người bị chó, mèo cắn thực hiện sơ cứu ban đầu và đến cơ sở y tế để được tư vấn, điều trị dự phòng kịp thời; không sử dụng các phương pháp chữa bệnh không theo hướng dẫn của ngành y tế thay thế vắc xin và huyết thanh kháng Dại.

- Tuyên truyền, vận động người dân nâng cao trách nhiệm trong quản lý chó, mèo nuôi; thay đổi tập quán, hành vi có nguy cơ làm phát sinh, lây lan bệnh Dại; mục tiêu, nhiệm vụ của Chương trình quốc gia phòng, chống bệnh Dại giai đoạn 2022 - 2030.

b) Hình thức tuyên truyền

- Sở Y tế tỉnh Lai Châu chủ trì, phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lai Châu, các cơ quan liên quan tổ chức tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh, truyền hình, báo chí, cổng/trang thông tin điện tử, mạng xã hội và các nền tảng truyền thông phù hợp.

- Tổ chức truyền thông tại cộng đồng, trường học; lồng ghép nội dung tuyên truyền thông qua hội nghị, hội thảo, tập huấn chuyên môn và hoạt động của lực lượng y tế, thú y cơ sở.

- Biên soạn, in ấn, cấp phát tài liệu tuyên truyền về phòng, chống bệnh Dại; quản lý chó, mèo nuôi; tiêm phòng vắc xin Dại; hướng dẫn xử lý và điều trị dự phòng sau phơi nhiễm bệnh Dại.

- Tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày Thế giới phòng, chống bệnh Dại (28/9) hằng năm phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.

c) Thời điểm tuyên truyền

Công tác thông tin, tuyên truyền được thực hiện thường xuyên, liên tục; tập trung cao điểm trước mùa nắng nóng, trước các đợt tiêm phòng vắc xin Dại cho chó, mèo và tại các khu vực có nguy cơ cao, nơi phát sinh ổ dịch hoặc có trường hợp tử vong do bệnh Dại.

6. Điều tra, ứng phó và xử lý ổ dịch Dại

a) Chủ nuôi chó, mèo

- Báo cáo, cung cấp thông tin chính xác, kịp thời cho chính quyền địa phương, thú y xã, y tế gần nhất khi phát hiện động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh, chết do Dại; cách ly theo dõi động vật có dấu hiệu nghi mắc bệnh Dại, tiêu hủy động vật mắc bệnh Dại theo hướng dẫn của cơ quan thú y và chính quyền địa phương.

- Nghiêm cấm mua bán, giết mổ, sử dụng sản phẩm động vật nghi mắc bệnh Dại; không vứt xác động vật ra môi trường.

- Thực hiện vệ sinh, khử trùng, tiêu độc, tiêu hủy bắt buộc động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh, chết do bệnh Dại.

b) Cơ quan thú y địa phương chủ trì, phối hợp với cơ quan y tế, chính quyền cơ sở

- Hướng dẫn thực hiện tiêu hủy ngay động vật mắc bệnh.

- Tiến hành điều tra ổ dịch và lấy mẫu động vật để xét nghiệm bệnh Dại.

- Thực hiện tiêm vắc xin Dại để phòng, chống dịch bệnh.

- Hướng dẫn thực hiện vệ sinh, khử trùng, tiêu độc, tiêu hủy bắt buộc động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh, chết do bệnh Dại; theo dõi nuôi cách ly động vật nghi mắc dại cắn người theo quy định.

- Trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định công bố dịch, công bố hết dịch.

- Tham mưu các biện pháp chống dịch trình Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo chính quyền cơ sở, các ban ngành chức năng có liên quan tổ chức triển khai phòng, chống bệnh Dại theo quy định.

- Báo cáo dịch bệnh theo quy định tại Thông tư số 07/2016/TT- BNNPTNT, đã được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 24/2019/TT-BNNPTNT, Thông tư số 09/2021/TT-BNNPTNT, Thông tư số 09/2025/TT-BNNMT.

- Lập biên bản vi phạm hành chính và trình cấp có thẩm quyền ra quyết định xử phạt các trường hợp vi phạm trong phòng, chống dịch bệnh Dại.

- Thông báo cho cơ quan y tế địa phương để giám sát, phòng, chống bệnh Dại trên người.

c) Các cơ quan y tế địa phương chủ trì, phối hợp với cơ quan thú y, chính quyền cơ sở

- Hướng dẫn xử lý bệnh nhân tử vong do bệnh Dại, mai táng theo quy định của bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm nhóm B. Người trong gia đình

tiếp xúc trực tiếp, cán bộ y tế tiếp xúc trực tiếp với bệnh nhân cần được điều trị dự phòng.

- Phối hợp với cơ quan thú y và chính quyền địa phương để xác định người cần đi điều trị dự phòng, hướng dẫn người bị chó, mèo cắn đi điều trị dự phòng tại các cơ sở y tế.

- Thông báo, chia sẻ kịp thời thông tin người bị chó, mèo cắn phải đi điều trị dự phòng tại cơ sở y tế (trong vòng 24h) cho cơ quan thú y địa phương để giám sát, phòng, chống bệnh Dại trên động vật.

- Truyền thông xử lý người bị phơi nhiễm, hướng dẫn nạn nhân đến các cơ sở y tế để được điều trị dự phòng.

- Phối hợp với cơ quan thú y và chính quyền cơ sở để xác định người cần đi điều trị dự phòng, hướng dẫn người bị chó, mèo cắn đi điều trị dự phòng tại các cơ sở y tế; phối hợp thực hiện các biện pháp chống dịch khác theo quy định hiện hành.

- Thông báo, chia sẻ kịp thời thông tin người bị chó, mèo cắn phải đi điều trị dự phòng tại cơ sở y tế cho cơ quan thú y địa phương để giám sát, phòng, chống bệnh Dại trên động vật.

d) Ủy ban nhân dân các xã, phường

Chỉ đạo cơ quan chuyên môn, đơn vị phối hợp với các bản/tổ dân phố thực hiện:

- Tổ chức xử lý ổ dịch, tiêu hủy động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh Dại; thực hiện các biện pháp phòng, chống bệnh Dại theo quy định.

- Lập chốt kiểm soát tạm thời trên các trục đường giao thông chính ra vào vùng dịch, vùng khống chế nhằm ngăn chặn không đưa chó, mèo ra ngoài vùng dịch.

- Phối hợp, điều tra xác định hộ nuôi có chó, mèo mắc, nghi mắc bệnh Dại.

- Thành lập tổ giám sát, bắt và xử lý chó, mèo thả rông, chó, mèo chưa được tiêm vắc xin phòng bệnh Dại trong vùng đang có ổ dịch Dại.

- Đặt biển báo khu vực có dịch, hướng dẫn tránh đi qua vùng dịch.

- Tổ chức phun khử trùng các phương tiện vận chuyển từ vùng dịch đi ra ngoài.

- Xử lý động vật mắc bệnh trong vùng dịch theo quy định tại Thông tư số 07/2016/TT-BNNPTNT, đã được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 24/2019/TT- BNNPTNT, Thông tư số 09/2021/TT-BNNPTNT, Thông tư số 09/2025/TT- BNNMT.

- Xử lý các hành vi vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật về thú y và pháp luật về xử lý vi phạm hành chính, cụ thể tại Nghị định số 118/2021/NĐ-CP ngày 23 tháng 12 năm 2021 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Xử lý vi phạm hành chính; Nghị định số 90/2017/NĐ-CP ngày 31 tháng 7 năm 2017 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thú y, đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 04/2020/NĐ-CP ngày 03 tháng 01 năm 2020 và Nghị định số 07/2022/NĐ-CP ngày 10 tháng 01 năm 2022.

- Căn cứ thực tế tình hình dịch bệnh Dại, chủ động tổ chức tiêm phòng khẩn cấp, triệt để vắc xin Dại cho chó, mèo đạt 80% tổng đàn trở lên.

7. Giám sát bệnh Dại trên động vật

a) Giám sát lâm sàng (giám sát bị động)

- Chủ nuôi động vật có trách nhiệm thường xuyên theo dõi chó, mèo, nếu phát hiện động vật có biểu hiện nghi mắc bệnh Dại phải báo ngay cho chính quyền cơ sở, nhân viên thú y hoặc cơ quan thú y, y tế nơi gần nhất; thực hiện các biện pháp ứng phó, xử lý ổ dịch Dại.

- Thú y xã, phường, cơ quan chuyên môn, đơn vị thuộc UBND xã, phường có trách nhiệm tổ chức kiểm tra ngay khi nhận được thông tin; tổ chức điều tra, xác minh, lấy mẫu xét nghiệm các trường hợp động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh Dại; hướng dẫn kỹ thuật xử lý ổ dịch bệnh Dại.

- Chính quyền cơ sở có trách nhiệm tổ chức xử lý ổ dịch, tiêu hủy động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh Dại; tổ chức các biện pháp phòng, chống bệnh Dại theo quy định.

b) Giám sát lưu hành vi rút và giám sát sau tiêm phòng (giám sát chủ động)

Hằng năm, cơ quan quản lý chuyên ngành thú y cấp tỉnh căn cứ tình hình thực tế của địa phương, nhất là nguy cơ về bệnh Dại, tổng đàn chó, mèo nuôi để xây dựng kế hoạch, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, bố trí kinh phí tổ chức triển khai giám sát lưu hành vi rút Dại ở động vật, giám sát sau tiêm phòng vắc xin Dại ở chó; kết quả giám sát có thể sử dụng để chứng minh cơ sở, vùng an toàn bệnh Dại. Hoặc phối hợp với Cục Chăn nuôi và Thú y thực hiện các giám sát vi rút Dại theo các Chương trình, dự án (nếu có).

c) Tập huấn nâng cao năng lực giám sát

Cơ quan chuyên ngành thú y cấp tỉnh phối hợp với các cơ quan, đơn vị và chính quyền địa phương tập huấn, tuyên truyền các nội dung về quản lý đàn chó, mèo; kỹ năng bắt, xử lý chó, mèo thả rông. Thực hiện đúng các quy định về bảo quản và vận chuyển vắc xin, theo dõi sau tiêm, đảm bảo an toàn trong và sau khi tiêm vắc xin Dại; kỹ thuật thu thập, bảo quản và vận chuyển mẫu động vật nghi mắc bệnh Dại, bảo đảm an toàn cho người lấy mẫu và chất lượng của mẫu; kỹ năng điều tra, giám sát, chẩn đoán xác định bệnh Dại trên động vật, phân tích tình hình dịch tễ, xác định vùng có nguy cơ lây truyền bệnh Dại, để tiêm vắc xin Dại cho chó, mèo; phối hợp với ngành y tế trong việc giám sát, lấy mẫu động vật để xét nghiệm bệnh Dại; kỹ năng truyền thông nguy cơ, truyền thông cộng đồng trong công tác phòng, chống bệnh Dại; kỹ năng, phương pháp xây dựng, triển khai kế hoạch xây dựng cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh Dại.

8. Giám sát bệnh Dại trên người

a) Giám sát người bị phơi nhiễm đi tiêm vắc xin phòng dại

Người bị chó, mèo cắn phải rửa ngay vết thương và đến các cơ sở y tế để được tiêm vắc xin phòng dại. Các điểm tiêm đảm bảo đủ vắc xin để người dân có thể tiếp cận với việc điều trị dự phòng bệnh Dại sau phơi nhiễm. Tại điểm tiêm chủng nếu cán bộ y tế phát hiện ra tại khu vực người bị chó, mèo cắn xảy ra nhiều trường hợp tương tự, chó, mèo cắn người có biểu hiện nghi mắc bệnh Dại phải báo ngay cho cơ quan quản lý chuyên ngành thú y địa phương thực hiện các biện pháp ứng phó, xử lý ổ dịch Dại.

- Tổ chức tiêm phòng bệnh Dại cho người và báo cáo trên hệ thống theo quy định của Chương trình quốc gia phòng, chống bệnh Dại trên người.

- Hằng năm, Sở Y tế căn cứ tình hình thực tế tiêm điều trị dự phòng của tỉnh, nhất là những vùng có báo cáo ca tử vong về bệnh Dại, tham mưu xây dựng kế hoạch, trình Ủy ban nhân dân tỉnh phê duyệt, bố trí kinh phí triển khai tiêm phòng vắc xin cho người bị phơi nhiễm bệnh Dại do bị động vật cắn.

b) Giám sát bệnh nhân tử vong để phát hiện sự lưu hành của vi rút Dại

- Cán bộ y tế dự phòng có trách nhiệm phối hợp với bệnh viện tổ chức điều tra ngay khi nhận được thông tin, xác minh, lấy mẫu xét nghiệm bệnh nhân lâm sàng lên cơn dại gửi đến Viện Vệ sinh Dịch tễ/Pasteur để chẩn đoán xác định và tìm sự lưu hành của chủng vi rút Dại.

- Tại khu vực có bệnh nhân tử vong do dại, phối hợp với chính quyền địa phương tiến hành khử khuẩn và phối hợp với cơ quan quản lý chuyên ngành thú y điều tra xử lý ổ dịch dại trên đàn chó, mèo tại địa phương (nếu có).

c) Nâng cao năng lực giám sát bệnh Dại trên người

Cơ quan Y tế cấp tỉnh tổ chức tập huấn các nội dung liên quan đến công tác phòng, chống bệnh Dại trên người (các kỹ năng tư vấn, chỉ định và tiêm vắc xin Dại cho cán bộ y tế ở các điểm tiêm vắc xin phòng Dại cho người; kỹ thuật bảo quản và vận chuyển vắc xin, theo dõi sau tiêm; kỹ thuật thu thập, bảo quản và vận chuyển mẫu của người nghi mắc bệnh Dại, bảo đảm an toàn cho người lấy mẫu và chất lượng của mẫu; kỹ năng điều tra, giám sát, chẩn đoán xác định bệnh Dại, phân tích tình hình dịch tễ, xác định vùng, nhóm người có nguy cơ lây truyền bệnh Dại, tiêm phòng vắc xin Dại cho người có nguy cơ cao, xử trí vết cắn, điều trị dự phòng cho người bị chó, mèo cắn, xử lý ổ dịch; phối hợp với cơ quan thú y trong việc giám sát, lấy mẫu bệnh Dại trên động vật dựa vào người bị cắn đi tiêm phòng; kỹ năng truyền thông nguy cơ, cách hạn chế bị động vật cắn, truyền thông cộng đồng trước, trong và sau ổ dịch bệnh Dại).

9. Xây dựng cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh

Sở Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn, chỉ đạo Ủy ban nhân dân các xã, phường và các tổ chức, cá nhân xây dựng cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh đối với bệnh Dại trên cơ sở nhu cầu và nguồn lực của địa phương; tổ chức thực hiện theo quy định tại Thông tư số 24/2022/TT-BNNPTNT, được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 09/2025/TT-BNNMT, Thông tư số 20/2026/TT-BNNMT. Ưu tiên xây dựng các cơ sở (cấp xã), vùng an toàn dịch bệnh tại địa bàn đông dân cư, khu du lịch.

10. Kiểm soát vận chuyển chó, mèo

- Tổ chức theo dõi, giám sát, ngăn chặn, xử lý tiêu hủy chó, mèo sản phẩm chó, mèo nhập khẩu, vận chuyển trái phép từ nước ngoài vào Việt Nam; xử lý nghiêm các hành vi vận chuyển chó bất hợp pháp qua biên giới theo quy định.

- Tổ chức kiểm soát vận chuyển chó, mèo trên địa bàn tỉnh theo quy định của Luật Thú y, các văn bản hướng dẫn thi hành Luật Thú y; tổ chức lấy mẫu giám sát lưu hành vi rút Dại đối với chó, mèo được vận chuyển.

11. Hợp tác quốc tế

Thông qua các hoạt động trong khuôn khổ thỏa thuận hợp tác thú y và các cuộc họp song phương hằng năm giữa tỉnh Lai Châu và tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) để chia sẻ thông tin, hợp tác trong phòng, chống bệnh Dại; có giải pháp quản lý, ngăn chặn kịp thời, hiệu quả dịch bệnh khu vực biên giới và quản lý vận chuyển động vật, sản phẩm động vật qua biên giới.

III. NGUỒN KINH PHÍ THỰC HIỆN

1. Ngân sách tỉnh: Đảm bảo kinh phí để chi cho các hoạt động của tỉnh, bao gồm:

- Kinh phí thông tin, tuyên truyền, hội nghị sơ kết, tổng kết cấp tỉnh về phòng, chống bệnh Dại; đào tạo, tập huấn chuyên môn và các hoạt động kiểm tra, giám sát phòng, chống Dại ở tỉnh.

- Kinh phí chủ động, bị động lấy mẫu giám sát, chẩn đoán bệnh Dại; chi phí xét nghiệm.

- Vắc xin, vật tư, vận chuyển, bảo quản vắc xin tiêm phòng khẩn cấp cho chó, mèo tại các khu vực có dịch.

- Kinh phí hỗ trợ công tiêm phòng dại, mua vắc xin, vật tư và huyết thanh kháng dại miễn phí cho người bị chó, mèo cắn thuộc đối tượng được ngân sách nhà nước hỗ trợ.

2. Ngân sách cấp xã: Ủy ban nhân dân các xã, phường quyết định bố trí kinh phí thực hiện các hoạt động hằng năm của Kế hoạch tại địa phương theo quy định, như:

- Kinh phí thông tin, tuyên truyền, hội nghị sơ kết, tổng kết; đào tạo, tập huấn chuyên môn và các hoạt động kiểm tra, giám sát phòng, chống Dại ở xã; tổ chức xây dựng vùng, cơ sở ATDB.

- Kinh phí tổ chức quản lý đàn chó, mèo (in sổ quản lý đàn, phiếu đăng ký nuôi và cam kết cho người nuôi chó, mèo, điều tra thống kê đàn chó...); tổ chức bắt, xử lý chó, mèo chạy rông, chó, mèo không đeo rọ mõm, không tiêm vắc xin Dại.

- Kinh phí mua vắc xin, tổ chức tiêm vắc xin Dại cho đàn chó, mèo của địa phương (bao gồm cả vận chuyển, bảo quản, chỉ đạo tiêm phòng, công tiêm vắc xin, công bắt giữ chó, mèo dụng cụ bắt giữ chó, mèo, dự phòng rủi ro cho lực lượng tham gia tiêm vắc xin Dại,…).

- Kinh phí tổ chức phòng, chống bệnh Dại ở người và động vật; chi trả công tiêu hủy chó, mèo mắc bệnh, công cho cán bộ y tế, thú y và các lực lượng tham gia công tác phòng, chống dịch; mua vật tư, dụng cụ, trang thiết bị triển khai Chương trình;

- Kinh phí hỗ trợ tiêu hủy chó, mèo mắc bệnh, chó, mèo chết do bệnh Dại; khử khuẩn và mai táng người chết do bệnh Dại được thực hiện theo các quy định hiện hành.

3. Kinh phí do người dân tự đảm bảo

- Đối với chủ nuôi chó, mèo phải tự bảo đảm kinh phí mua vắc xin Dại, mua dụng cụ đánh dấu nhận dạng đã tiêm phòng theo hướng dẫn của cơ quan quản lý chuyên ngành thú y và công tiêm phòng cho đàn chó, mèo (trong trường hợp không được ngân sách hỗ trợ). Khi dịch xảy ra, chủ động tiêm phòng, vệ sinh, khử trùng tiêu độc.

- Tổ chức, cá nhân vận chuyển, buôn bán, giết mổ chó, mèo, sản phẩm chó, mèo phải chi trả kinh phí lấy mẫu, xét nghiệm bệnh Dại.

- Kinh phí cho điều trị y tế dự phòng do người bị chó, mèo cắn.

4. Các nguồn vốn hợp pháp khác

Kinh phí do các tổ chức quốc tế, nhà tài trợ, xã hội hóa từ các nguồn vốn hợp pháp khác (nếu có) hỗ trợ trong công tác phòng, chống bệnh Dại.

IV. TỔ CHỨC THỰC HIỆN

1. Ủy ban nhân dân xã, phường

- Xây dựng kế hoạch và bố trí nguồn lực triển khai phòng, chống bệnh Dại giai đoạn 2026-2030 trên địa bàn, trong kế hoạch phân công trách nhiệm cụ thể cho từng cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân nuôi chó, mèo để có cơ sở thực hiện có hiệu quả công tác phòng, chống bệnh Dại.

- Hằng năm phê duyệt, cân đối, ưu tiên bố trí kinh phí trong phạm vi dự toán được giao để thực hiện Kế hoạch tại địa phương, bao gồm: kinh phí quản lý đàn chó, mèo; kinh phí mua vắc xin; kinh phí tiêm phòng vắc xin; kinh phí mua vật tư, hóa chất; thông tin, tuyên truyền; xây dựng cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh đối với bệnh Dại trên động vật.

- Chỉ đạo các phòng chuyên môn, đơn vị liên quan triển khai đến người dân việc quản lý đàn chó nuôi theo quy định; tổ chức thành lập, duy trì các đội chuyên trách tăng cường tuần tra, bắt giữ và xử lý động vật nghi dại, chó thả rông tại nơi công cộng; đồng thời áp dụng nghiêm các biện pháp xử phạt đối với các hành vi vi phạm quy định về nuôi chó và phòng, chống bệnh Dại theo quy định của pháp luật.

- Tổ chức thực hiện chương trình truyền thông về bệnh Dại tại địa phương, chỉ đạo Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã, phường tuyên truyền định kỳ hằng tháng các nội dung về phòng, chống bệnh Dại; phát động chiến dịch tuyên truyền trong các đợt tiêm phòng Dại cho đàn chó, mèo; tập huấn phòng, chống bệnh Dại cho người và động vật trên địa bàn.

- Hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra việc triển khai các nội dung của Kế hoạch; chịu trách nhiệm về kết quả phòng, chống bệnh Dại trên địa bàn quản lý; báo cáo về Ủy ban nhân dân tỉnh qua Sở Nông nghiệp và Môi trường để tổng hợp, báo cáo Ủy ban nhân dân tỉnh.

2. Sở Nông nghiệp và Môi trường

- Tham mưu xây dựng kế hoạch phòng, chống bệnh Dại trên động vật trong Kế hoạch phòng, chống dịch bệnh cho đàn gia súc, gia cầm, thủy sản hằng năm của tỉnh; lập dự toán kinh phí đảm bảo cho công tác phòng, chống bệnh Dại trên động vật.

- Tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh trình Hội đồng nhân dân tỉnh phê duyệt cơ chế, chính sách phòng, chống bệnh Dại; tham mưu trong chỉ đạo, hướng dẫn triển khai các hoạt động phòng, chống bệnh Dại trên động vật; tổ chức thanh tra, kiểm tra, giám sát việc thực hiện tại các địa phương; thực hiện chế độ báo cáo theo quy định.

- Phối hợp với các đơn vị truyền thông và các tổ chức đoàn thể có liên quan tổ chức triển khai tuyên truyền nâng cao nhận thức về phòng, chống bệnh Dại.

- Phối hợp với Sở Y tế thực hiện các hoạt động phòng, chống bệnh Dại trên động vật và chia sẻ thông tin dịch bệnh theo quy định tại Thông tư liên tịch số 16/2013/TTLT-BYT-BNNPTNT của Bộ Y tế và Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường).

- Chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các tổ chức quốc tế để đề nghị hỗ trợ kỹ thuật, kinh phí cho công tác phòng, chống bệnh Dại trên địa bàn tỉnh.

4. Sở Y tế

- Xây dựng kế hoạch và lập dự toán kinh phí đảm bảo cho công tác phòng, chống bệnh Dại trên người hằng năm.

- Tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh trình Hội đồng nhân dân tỉnh phê duyệt cơ chế, chính sách phòng, chống bệnh Dại trên người.

- Tổ chức hướng dẫn, kiểm tra, giám sát các đơn vị, địa phương trong việc thực hiện các hoạt động của phòng, chống bệnh Dại trên người để phát hiện và xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh trong quá trình triển khai thực hiện; dự trữ huyết thanh, vắc xin phòng dại để tiêm kịp thời cho người dân khi có nhu cầu; dự trữ thuốc, trang thiết bị thiết yếu để cấp cứu, điều trị khi có người bị chó, mèo cào cắn.

- Phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường thực hiện các hoạt động phòng, chống bệnh Dại trên động vật và chia sẻ thông tin dịch bệnh theo quy định tại Thông tư liên tịch số 16/2013/TTLT-BYT-BNNPTNT của Bộ Y tế và Bộ Nông nghiệp và PTNT (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường);

- Phối hợp với các sở, ngành, đoàn thể, cơ quan có liên quan tổ chức triển khai tuyên truyền nâng cao nhận thức về phòng, chống bệnh Dại.

- Chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan thuộc Bộ Y tế và các tổ chức quốc tế để đề nghị hỗ trợ kỹ thuật, kinh phí cho công tác phòng, chống bệnh Dại trên địa bàn tỉnh.

- Củng cố, duy trì 08 điểm tiêm vắc xin phòng bệnh Dại và huyết thanh kháng dại trên địa bàn tỉnh; nghiên cứu mở rộng điểm tiêm khi cần thiết, bảo đảm kịp thời, hiệu quả, đặc biệt tại khu vực có nguy cơ cao, vùng sâu, vùng xa, vùng khó khăn.

5. Sở Giáo dục và Đào tạo

- Phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, Y tế xây dựng nội dung tuyên truyền định kỳ nhằm nâng cao nhận thức về bệnh Dại cho học sinh trên địa bàn.

- Chỉ đạo các trường học cử cán bộ tham gia các lớp tập huấn kiến thức về bệnh Dại do các cơ quan, đơn vị, Ủy ban nhân dân cấp xã tổ chức; cán bộ được tập huấn là nòng cốt trực tiếp triển khai các hoạt động truyền thông về bệnh Dại tại trường học.

6. Sở Tài chính

Chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan căn cứ các quy định hiện hành, tham mưu trình cấp có thẩm quyền cân đối, bố trí, phân bổ nguồn vốn để thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ của Kế hoạch.

7. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Báo và Phát thanh, truyền hình Lai Châu

Phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, địa phương tăng cường thời lượng chuyên trang, chuyên mục trong công tác tuyên truyền phòng, chống bệnh Dại đảm bảo đầy đủ về nội dung, đa dạng về hình thức; thông tin kịp thời về bệnh Dại, mức độ nguy hiểm và các biện pháp phòng, chống, trách nhiệm của người dân trong việc tiêm phòng bệnh Dại bắt buộc cho đàn chó, mèo, không thả rông chó, đặc biệt khi để chó cắn người phải chịu mọi chi phí về chăm sóc y tế, kể cả chi phí tiêu hủy chó; chủ động đi tiêm phòng dại ở người tại các cơ sở y tế khi bị chó, mèo nghi dại cào, cắn,…

8. Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh

Phối hợp với các sở, ngành, chính quyền địa phương và các tổ chức thành viên tăng cường công tác tuyên truyền, vận động đoàn viên, hội viên và Nhân dân thực hiện nghiêm các quy định về phòng, chống bệnh Dại; nâng cao nhận thức cộng đồng về quản lý chó, mèo nuôi, tiêm vắc xin phòng bệnh Dại cho chó, mèo, không thả rông chó, mèo nơi công cộng và chủ động điều trị dự phòng khi bị động vật cắn. Vận động người dân tích cực tham gia giám sát cộng đồng, kịp thời phản ánh các trường hợp động vật nghi mắc bệnh Dại, các hành vi vi phạm quy định về phòng, chống bệnh Dại để cơ quan chức năng kiểm tra, xử lý theo quy định.

9. Tổ chức, cá nhân hành nghề khám, chữa bệnh chó, mèo

Thực hiện tiêm vắc xin phòng bệnh Dại, đánh dấu để nhận diện chó, mèo đã tiêm vắc xin, cấp sổ tiêm phòng và định kỳ hàng tháng báo cáo tổng hợp số liệu tiêm phòng vắc xin Dại cho chó, mèo đến cơ quan thú y địa phương; trong trường hợp khám và điều trị nếu phát hiện chó, mèo mắc, nghi mắc bệnh Dại phải báo cáo ngay cho cơ quan quản lý chuyên ngành thú y địa phương để xử lý kịp thời

10. Tổ chức, cá nhân nuôi chó, mèo

- Đăng ký việc nuôi chó, mèo; nuôi nhốt chó, mèo trong khuôn viên gia đình. Chó, mèo khi đưa ra khỏi nhà phải được xích, rọ mõm và có người dắt để phòng cắn người; đảm bảo vệ sinh thú y, vệ sinh môi trường.

- Chấp hành tiêm vắc xin phòng Dại cho chó, mèo và phải thanh toán các khoản chi phí quản lý đàn chó, mèo, tiêm phòng theo quy định (khi không có hỗ trợ). Theo dõi vật nuôi, khi phát hiện có dấu hiệu bất thường, phải nhốt con vật đó để theo dõi và báo cho nhân viên thú y cấp xã, Ủy ban nhân dân cấp xã hoặc cơ quan thú y nơi gần nhất. Không được vận chuyển hoặc bán động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh Dại; khi động vật được xác định mắc bệnh Dại, chủ nuôi phải chấp hành tiêu hủy con vật. Thực hiện vệ sinh khử trùng tiêu độc toàn bộ chuồng, cũi, dụng cụ chăn nuôi, phương tiện vận chuyển, môi trường, thức ăn, chất thải các vật dụng khác đã tiếp xúc với con vật mắc bệnh. Những con vật nghi mắc bệnh Dại phải nuôi nhốt để theo dõi trong 10 ngày, tiêm vắc xin Dại cho chó, mèo khỏe mạnh trong ổ dịch, vùng dịch; chủ nuôi có chó, mèo mắc bệnh Dại hoặc nghi Dại cắn, cào người khác phải bồi thường theo quy định của pháp luật.

- Tổ chức, cá nhân buôn bán, vận chuyển, giết mổ chó, mèo, sản phẩm chó, mèo phải chi trả kinh phí lấy mẫu, xét nghiệm mẫu bệnh Dại theo quy định./.