Kế hoạch 180/KH-UBND năm 2025 phòng, chống dịch bệnh gia súc, gia cầm và thủy sản trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh năm 2026

KẾ HOẠCH

PHÒNG, CHỐNG DỊCH BỆNH GIA SÚC, GIA CẦM VÀ THỦY SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH BẮC NINH NĂM 2026

Nhằm triển khai thực hiện hiệu quả các quy định của pháp luật về chăn nuôi, thú y và thủy sản. Chủ tịch UBND tỉnh ban hành “Kế hoạch phòng, chống dịch bệnh gia súc, gia cầm và thủy sản trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh năm 2026”, cụ thể như sau:

I. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU

1. Mục đích

- Chủ động ngăn chặn, phòng, chống hiệu quả các loại dịch bệnh trên đàn gia súc, gia cầm và thủy sản của tỉnh nhằm phát triển chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản bền vững; góp phần phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ sức khỏe con người và môi trường sinh thái.

- Nâng cao vai trò, trách nhiệm của chính quyền địa phương, các ban ngành, tổ chức, cá nhân có liên quan trong công tác phòng, chống dịch bệnh gia súc, gia cầm và thủy sản trên toàn tỉnh.

2. Yêu cầu

- Việc tổ chức phòng, chống dịch bệnh động vật cần được chỉ đạo thống nhất và phối hợp chặt chẽ, đồng bộ giữa các cấp, các ngành từ tỉnh đến xã phường; đồng thời huy động cả hệ thống chính trị và toàn dân tích cực tham gia thực hiện.

- Các biện pháp phòng, chống dịch bệnh động vật phải tuân theo các quy định của Pháp luật về chăn nuôi, thú y, thủy sản và chỉ đạo, hướng dẫn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Cục Chăn nuôi và Thú y, Cục Thủy sản và Kiểm ngư, UBND tỉnh.

- Tổ chức phòng, chống dịch bệnh động vật phải kịp thời, phù hợp và hiệu quả, không gây lãng phí nguồn lực. Từng bước xã hội hóa công tác phòng bệnh cho động vật theo nguyên tắc “phòng bệnh là chính”, “phòng chống dịch bệnh trước hết là trách nhiệm của chủ vật nuôi, chủ cơ sở chăn nuôi và doanh nghiệp”.

II. NỘI DUNG

1. Khi chưa có dịch xảy ra

1.1. Công tác tham mưu, chỉ đạo, kiểm tra:

- Công tác tham mưu, chỉ đạo:

+ Chỉ đạo, đôn đốc việc thực hiện các biện pháp phòng chống dịch bệnh gia súc, gia cầm và thủy sản.

+ Các địa phương chủ động xây dựng và tổ chức thực hiện Kế hoạch phòng, chống dịch bệnh gia súc, gia cầm và thủy sản tỉnh Bắc Ninh năm 2026.

- Công tác kiểm tra:

+ Thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn, giám sát việc thực hiện công tác phòng, chống dịch bệnh gia súc, gia cầm, thủy sản, công tác tiêm phòng trên địa bàn tỉnh, đặc biệt là việc thực hiện các giải pháp phòng, chống dịch theo các nội dung, kế hoạch, chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh; kịp thời phát hiện những tồn tại, vướng mắc và đề xuất các giải pháp khắc phục đảm bảo đạt hiệu quả trong công tác phòng, chống dịch bệnh.

+ Thực hiện kiểm tra các hoạt động trong công tác phòng, chống dịch bệnh như: quản lý sử dụng vật tư, vắc xin, hóa chất và kiểm tra, đánh giá các cơ sở chăn nuôi, giết mổ, sơ chế, chế biến kinh doanh thực phẩm, sản xuất thức ăn chăn nuôi; các hoạt động hành nghề thú y, buôn bán thuốc, chế phẩm sinh học… để kịp thời phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm.

1.2. Công tác thông tin tuyên truyền, tập huấn:

- Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, chính sách, quy định của Nhà nước về công tác phòng, chống dịch bệnh động vật trên cạn và động vật thủy sản; hướng dẫn kỹ thuật phòng, chống dịch bệnh động vật cho người dân thông qua Báo và Phát thanh, truyền hình tỉnh Bắc Ninh, Cổng Thông tin điện tử tỉnh, qua mạng xã hội và các chương trình hội nghị, tập huấn, tờ rơi, băng rôn…

- Thông tin đầy đủ, kịp thời, chính xác tình hình dịch bệnh gia súc, gia cầm và thủy sản trên thế giới, trong nước và trong tỉnh để mọi người dân được biết và chủ động phòng, chống.

- Tổ chức các lớp tập huấn nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cho cán bộ phụ trách công tác thú y từ tỉnh đến các xã, phường và lực lượng trực tiếp tham gia phòng, chống dịch... Hướng dẫn các cơ sở chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản thực hiện chăn nuôi an toàn sinh học.

1.3. Về giám sát dịch bệnh:

- Củng cố hệ thống giám sát và khai báo thông tin đảm bảo giám sát dịch bệnh tới tận thôn, tổ dân phố, hộ chăn nuôi và các cơ sở có hoạt động liên quan đến lĩnh vực chăn nuôi. Các ca nghi mắc bệnh nguy hiểm ở động vật được phát hiện, khai báo kịp thời, được lấy mẫu xác minh nguyên nhân gây bệnh, nhất là đối với những bệnh truyền lây sang người như Cúm gia cầm, Liên cầu lợn hay Dại động vật... và chia sẻ thông tin với ngành Y tế khi có các trường hợp nghi mắc bệnh để phối hợp xử lý, điều tra, giám sát các ca bệnh trên động vật và trên người; các ca bệnh thông thường được kiểm tra hướng dẫn xử lý, có tổng hợp báo cáo cụ thể. Thường xuyên theo dõi, thống kê đàn vật nuôi và thủy sản để có biện pháp quản lý, giám sát đối với từng vùng, từng khu vực.

- Đối với động vật trên cạn:

+ Giám sát lâm sàng: phải được thực hiện thường xuyên, liên tục, đặc biệt đối với đàn gia súc, gia cầm mới nuôi, đàn gia súc, gia cầm trong vùng có ổ dịch cũ, địa bàn có nguy cơ cao, nhằm phát hiện sớm các ca bệnh, kịp thời khoanh vùng, xử lý dịch bệnh, hạn chế dịch bệnh lây lan.

+ Giám sát lưu hành vi rút: Thực hiện lấy mẫu giám sát lưu hành theo chương trình, kế hoạch của tỉnh và của trung ương, kiểm tra, giám sát sự lưu hành một số vi sinh vật gây bệnh nguy hiểm như vi rút Dịch tả lợn Châu Phi, Cúm gia cầm, Lở mồm long móng, Dại động vật, Viêm da nổi cục... tại các cơ sở chăn nuôi, giết mổ động vật, các nơi buôn bán động vật, sản phẩm động vật, từ đó đưa ra các biện pháp phòng chống dịch hiệu quả, kịp thời.

+ Thực hiện lấy mẫu kiểm tra và đánh giá hiệu giá kháng thể sau tiêm phòng, khả năng bảo hộ của vắc xin theo Chương trình của quốc gia và kế hoạch của tỉnh.

- Đối với dịch bệnh thủy sản: Thực hiện quan trắc, cảnh báo môi trường vùng nuôi trồng thủy sản; kiểm tra mầm bệnh lưu hành bằng cách tổ chức lấy mẫu xét nghiệm xác minh khi môi trường biến động và có dấu hiệu dịch bệnh nguy hiểm để đánh giá nguy cơ bùng phát dịch; kịp thời cảnh báo nguy cơ bệnh dịch lây lan, hướng dẫn các biện pháp xử lý, khoanh vùng.

1.4. Công tác tiêm phòng vắc xin cho đàn vật nuôi:

- Tổ chức thống kê tổng đàn vật nuôi, số vật nuôi trong diện tiêm phòng để thực hiện tiêm phòng các loại vắc xin cho đàn gia súc, gia cầm theo quy định tại các Thông tư, văn bản chỉ đạo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Cục Chăn nuôi và Thú y và các cơ chế chính sách hiện hành của tỉnh;

- Thực hiện việc tiêm phòng vắc xin cho đàn vật nuôi theo 02 đợt tiêm phòng chính: vụ Xuân Hè và vụ Thu Đông, thường xuyên tiêm phòng bổ sung các loại vắc xin cho đàn vật nuôi đạt 80% trở lên trong diện tiêm phòng.

1.5. Công tác vệ sinh, khử trùng, tiêu độc môi trường:

- Đối với động vật trên cạn:

+ Phát động Tháng tổng vệ sinh, khử trùng, tiêu độc môi trường 02 đợt trong năm và chỉ đạo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, UBND tỉnh.

+ Thực hiện việc vệ sinh, khử trùng, tiêu độc môi trường định kỳ tại các cơ sở chăn nuôi, cơ sở kinh doanh, mua bán, giết mổ gia súc, gia cầm, động vật thủy sản, sản phẩm động vật, phương tiện vận chuyển, dụng cụ giết mổ và các chợ mua bán động vật trên địa bàn quản lý và đột xuất khi có phát sinh ổ dịch.

- Động vật thủy sản: Thực hiện vệ sinh, khử trùng tiêu độc môi trường nuôi thủy sản trước, trong và sau mỗi vụ nuôi bằng các loại hóa chất được phép sử dụng trong nuôi thủy sản. Sử dụng chế phẩm sinh học, hóa chất nằm trong danh mục được phép lưu hành tại Việt Nam do Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành, đảm bảo tiêu chuẩn vệ sinh thú y; không được xả nước, bùn trong ao nuôi chưa qua xử lý ra ngoài môi trường.

1.6. Kiểm dịch, kiểm soát giết mổ động vật, sản phẩm động vật:

- Tổ chức tuyên truyền cho chủ các cơ sở kinh doanh vận chuyển, buôn bán, giết mổ động vật, sản phẩm động vật trên địa bàn quản lý về các quy định về kiểm soát giết mổ, kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật vận chuyển ra ngoài tỉnh để chủ động chấp hành.

- Tổ chức kiểm dịch tận gốc đối với động vật và sản phẩm động vật; kiểm soát chặt chẽ việc vận chuyển động vật, sản phẩm động vật (kể cả động vật thủy sản) ra, vào địa bàn tỉnh theo quy định tại các Thông tư của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường): số 25/2016/TT- BNNPTNT ngày 30/6/2016 quy định về kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật trên cạn (được sửa đổi, bổ sung tại thông tư số 35/2018/TT-BNNPTNT ngày 25/12/2018; Thông tư số 04/2024/TT-BNNPTNT ngày 01/4/2024); Thông tư số 26/2016/TT-BNNPTNT ngày 30/6/2016 quy định về kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật thủy sản (được sửa đổi tại thông tư số 36/2018/TT-BNNPTNT ngày 25/12/2018; Thông tư số 06/2022/TT-BNNPTNT ngày 28/7/2022); các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn trực tiếp của cấp trên.

- Xử lý nghiêm các trường hợp giết mổ động vật không đảm bảo yêu cầu vệ sinh thú y, các trường hợp vận chuyển, buôn bán động vật, sản phẩm động vật không rõ nguồn gốc xuất xứ, không có giấy chứng nhận kiểm dịch theo các Nghị định của Thủ tướng Chính phủ như: Nghị định 90/2017/NĐ-CP ngày 31/7/2027 quy định xử phạt hành chính trong lĩnh vực thú y (được sửa đổi bổ sung tại Nghị định 04/2020/NĐ-CP ngày 03/01/2020 và Nghị định 07/2022/NĐ-CP ngày 10/01/2022) và Nghị định 98/2020/NĐ-CP ngày 26/8/2020 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong hoạt động thương mại, sản xuất, buôn bán hàng giả, hàng cấm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

1.7. Xây dựng cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh:

Triển khai thực hiện hỗ trợ xây dựng vùng, cơ sở an toàn dịch bệnh theo quy định tại Thông tư số 24/2022/TT-BNNPTNT của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (cũ); tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn, khuyến khích các tổ chức, cá nhân chăn nuôi thực hiện chăn nuôi theo hướng an toàn sinh học và đăng ký, xây dựng cơ sở, vùng an toàn dịch bệnh. Tổ chức thẩm định, đề xuất thẩm định và chứng nhận các cơ sở, vùng đủ điều kiện theo quy định. Thực hiện kiểm tra, đánh giá định kỳ đối với các cơ sở đã được cấp Giấy chứng nhận an toàn dịch bệnh.

2. Khi xuất hiện dịch bệnh

Thực hiện khẩn trương, đồng bộ các biện pháp bao vây, khống chế, dập dịch theo quy định hiện hành. Cụ thể:

- Tổ chức xử lý, tiêu hủy gia súc, gia cầm, thủy sản mắc bệnh theo quy định.

- Khử trùng, tiêu độc chuồng trại, môi trường chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản theo hướng dẫn của cơ quan quản lý chuyên ngành Thú y.

- Lập các chốt kiểm dịch tạm thời; kiểm soát việc lưu thông vận chuyển động vật, sản phẩm động vật ra, vào ổ dịch nhằm ngăn chặn dịch lây lan.

- Quản lý chặt chẽ vật nuôi và thủy sản trong vùng dịch; nghiêm cấm việc buôn bán, vận chuyển, giết mổ (trừ trường hợp được phép vận chuyển động vật, sản phẩm động vật theo quy định của Bộ Nông nghiệp và Môi trường) hoặc vứt xác gia súc, gia cầm, thủy sản bệnh ra môi trường.

- Tổ chức tiêm phòng cho đàn gia súc, gia cầm ở vùng dịch, vùng nghi có dịch, vùng bị dịch uy hiếp và vùng đệm theo hướng dẫn của cơ quan Thú y.

- Thực hiện chế độ giám sát dịch bệnh; hướng dẫn người chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản kiểm tra, phát hiện và chủ động khai báo khi có dịch để được hỗ trợ xử lý kịp thời.

3. Kinh phí thực hiện

Kinh phí để phòng, chống dịch đối với động vật trên cạn và thủy sản được thực hiện theo quy định, chính sách hỗ trợ hiện hành.

III. TỐ CHỨC THỰC HIỆN

1. Sở Nông nghiệp và Môi trường

- Chủ trì, phối hợp với các Sở, ban, ngành và UBND các xã, phường tổ chức thực hiện Kế hoạch phòng, chống dịch bệnh gia súc, gia cầm, thủy sản trên địa bàn tỉnh; chịu trách nhiệm theo dõi, kiểm tra, giám sát, đôn đốc việc thực hiện kế hoạch phòng chống dịch của tỉnh tại các địa phương.

- Phối hợp với Sở Y tế trong công tác phòng, chống các bệnh lây truyền từ động vật sang người theo quy định tại Thông tư liên tịch số 16/2013/TTLT-BYT- BNN&PTNT ngày 27/5/2013 của Bộ Y tế và Bộ Nông nghiệp và PTNT (cũ), tổ chức điều tra liên ngành khi có ca nghi mắc ở người; cung cấp kịp thời thông tin ổ dịch động vật cho ngành Y tế; phối hợp truyền thông phòng bệnh lây truyền từ động vật sang người.

- Phối hợp với các cơ quan truyền thông, thông tin kịp thời, chính xác về tình hình dịch bệnh và các biện pháp phòng, chống dịch; các biện pháp chăn nuôi và nuôi trồng thủy sản an toàn dịch bệnh.

- Phát động Tháng tổng vệ sinh, khử trùng, tiêu độc môi trường trong năm theo chỉ đạo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, của UBND tỉnh.

- Chỉ đạo Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản thực hiện các nội dung của kế hoạch đảm bảo kịp thời, hiệu quả; Tham mưu tổng hợp báo cáo kết quả công tác phòng, chống dịch bệnh gia súc, gia cầm và thủy sản trên địa bàn tỉnh theo quy định.

2. Sở Tài chính: Căn cứ chế độ, chính sách hiện hành và khả năng cân đối ngân sách, phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, các đơn vị có liên quan rà soát các nội dung hoạt động của Kế hoạch, trình cấp có thẩm quyền bố trí kinh phí thực hiện theo quy định về phân cấp ngân sách của Luật Ngân sách nhà nước và các quy định hiện hành. Phối hợp với các cơ quan, đơn vị thanh tra, kiểm tra việc thực hiện theo quy định.

3. Sở Y tế: Phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, UBND xã, phường và các đơn vị liên quan trong công tác phòng, chống các bệnh lây truyền từ động vật sang người theo quy định tại Thông tư liên tịch số 16/2013/TTLT- BYT-BNN&PTNT ngày 27/5/2013 của Bộ Y tế và Bộ Nông nghiệp và PTNT (cũ).

4. Sở Công Thương: Chỉ đạo Chi cục Quản lý thị trường căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ của đơn vị phối hợp chặt chẽ với Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường trong công tác phòng chống dịch, tăng cường kiểm tra và xử lý các sai phạm đối với các trường hợp buôn bán, kinh doanh, vận chuyển động vật, sản phẩm động vật (bao gồm cả thủy sản) không rõ nguồn gốc xuất xứ.

5. Công an tỉnh: Chỉ đạo đơn vị trực thuộc phối hợp với cơ quan chuyên môn tăng cường kiểm tra, kiểm soát việc vận chuyển động vật, sản phẩm động vật ra vào địa bàn tỉnh; hoạt động giết mổ, buôn bán động vật, sản phẩm động vật; xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm. Hỗ trợ, phối hợp trong công tác phòng, chống dịch bệnh động vật.

6. Báo và Phát thanh, Truyền hình Bắc Ninh: Tổ chức thực hiện tuyên truyền phòng, chống dịch. Tăng cường thời lượng phát sóng, số lượng các tác phẩm báo chí về công tác phòng chống dịch, nguy cơ của dịch bệnh đối với phát triển chăn nuôi và sức khỏe cộng đồng, tích cực, chủ động tham gia phòng chống dịch kịp thời và hiệu quả.

7. UBND các xã, phường

Chịu trách nhiệm trước Chủ tịch UBND tỉnh về công tác phòng, chống dịch bệnh động vật trên cạn và động vật thủy sản trên địa bàn quản lý:

- Trên cơ sở Kế hoạch của tỉnh, UBND các xã, phường xây dựng, triển khai Kế hoạch phòng, chống dịch bệnh gia súc, gia cầm và thủy sản tại địa phương nhằm đảm bảo công tác phòng, chống dịch bệnh; đồng thời chuẩn bị đầy đủ lực lượng, vật tư chủ động ứng phó khi có dịch xảy ra. Huy động lực lượng thực hiện công tác phòng chống dịch, công tác tiêm phòng, tiêu hủy động vật mắc bệnh và kiểm soát chặt chẽ việc vận chuyển động vật, sản phẩm động vật ra vào địa bàn quản lý.

- Chỉ đạo thực hiện công tác tuyên truyền, vận động nhân dân và các lực lượng của địa phương tích cực tham gia phòng, chống dịch bệnh động vật, nhất là đối với các dịch bệnh nguy hiểm, bệnh truyền lây từ động vật sang người. Tổng hợp tình hình, kết quả thực hiện nhiệm vụ phòng, chống dịch trên địa bàn, báo cáo theo quy định.

- Giao trách nhiệm cụ thể cho các phòng, ban của địa phương. Thường xuyên tổ chức kiểm tra, đôn đốc, giám sát tình hình chăn nuôi và công tác phòng, chống dịch bệnh động vật, thực hiện việc giám sát đến tận hộ chăn nuôi, hộ nuôi trồng thủy sản về tình hình dịch bệnh; xử lý kịp thời những ổ dịch xảy ra, không để dịch bệnh lây lan ra diện rộng; thực hiện tốt công tác khử trùng, tiêu độc môi trường và công tiêm phòng vắc xin cho đàn vật nuôi theo kế hoạch và hướng dẫn, chỉ đạo của cơ quan Thú y;

- Công bố dịch khi đủ điều kiện theo quy định tại Luật Thú y, Nghị định 131/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 của Chính phủ về quy định phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 02 cấp trong lĩnh vực quản lý Nhà nước của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đồng thời chỉ đạo các cơ quan chuyên môn thực hiện nghiêm các biện pháp phòng, chống dịch bệnh theo quy định.

Trên đây là Kế hoạch phòng, chống dịch bệnh gia súc, gia cầm và thủy sản năm 2026 trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh. Trong quá trình thực hiện, nếu có khó khăn, vướng mắc, các Sở, ngành liên quan và UBND các xã, phường phản ảnh về Sở Nông nghiệp và Môi trường để tổng hợp, báo cáo Chủ tịch UBND tỉnh xem xét, điều chỉnh cho phù hợp./.