Công văn 1577/BTC-NSNN năm 2026 hướng dẫn thành lập và ban hành Quy chế hoạt động Quỹ phòng thủ dân sự cấp tỉnh do Bộ Tài chính ban hành

Kính gửi: Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương

Thực hiện quy định tại các Điều 39, 40 và 41 của Luật Phòng thủ dân sự, các Điều từ 23 đến 40 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP ngày 09/7/2025 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng thủ dân sự, phân công của Thủ tướng Chính phủ tại khoản 3 mục VI Phụ lục ban hành kèm theo Quyết định số 1899/QĐ-TTg ngày 04/9/2025 về ban hành kế hoạch triển khai thi hành Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng thủ dân sự; nhằm thống nhất trong việc thành lập, quản lý và sử dụng Quỹ phòng thủ dân sự cấp tỉnh tại các địa phương, Bộ Tài chính hướng dẫn về việc thành lập và ban hành Quy chế hoạt động của Quỹ phòng thủ dân sự cấp tỉnh (sau đây gọi là Quỹ) như sau:

1. Thành lập Quỹ:

1. Căn cứ pháp lý:

- Luật Ngân sách nhà nước số 89/2025/QH15;

- Luật Tổ chức chính quyền địa phương số 72/2025/QH15;

- Luật Phòng thủ dân sự số 18/2023/QH15;

- Nghị định số 200/2025/NĐ-CP ngày 09/7/2025 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng thủ dân sự (sau đây gọi là Nghị định số 200/2025/NĐ-CP);

- Các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan.

2. Nguyên tắc thành lập Quỹ:

- Là quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách nhà nước của địa phương, có tư cách pháp nhân, có con dấu riêng; được mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và ngân hàng thương mại hoạt động hợp pháp tại Việt Nam.

- Quỹ được huy động nguồn lực xã hội theo nguyên tắc tự nguyện để hỗ trợ hoạt động phòng thủ dân sự, trong đó ưu tiên thực hiện các hoạt động sau: (i) Cứu trợ khẩn cấp về lương thực, nước uống, thuốc chữa bệnh và các nhu yếu phẩm thiết yếu khác cho đối tượng bị thiệt hại do sự cố, thảm họa gây ra; (ii) Hỗ trợ tu sửa, làm nhà ở, cơ sở y tế, trường học tại địa điểm bị ảnh hưởng do sự cố, thảm họa gây ra.

- Việc thành lập Quỹ phải đảm bảo đúng thẩm quyền, công khai, minh bạch, tránh chồng chéo với các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách khác khác.

3. Thẩm quyền quyết định thành lập Quỹ, ban hành nội dung chi và mức chi của Quỹ:

- Quỹ do Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) cấp tỉnh quyết định thành lập, giao Sở Tài chính quản lý (quy định tại khoản 3 Điều 23 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP)

- UBND cấp tỉnh trình Hội đồng nhân dân (HĐND) cùng cấp xem xét, quyết định nội dung chi của Quỹ và mức chi theo đề nghị của Sở Tài chính (quy định tại khoản 1 Điều 33 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP).

4. Nhiệm vụ của Quỹ:

- Hỗ trợ các hoạt động phòng thủ dân sự mà ngân sách nhà nước chưa đầu tư hoặc đầu tư nhưng chưa đáp ứng yêu cầu.

- Tiếp nhận, quản lý, sử dụng các nguồn tài chính.

- Thực hiện chế độ tài chính, kế toán và kiểm toán theo quy định tại Điều 28 và Điều 34 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP; Thông tư số 90/2021/TT-BTC ngày 13/10/2021 của Bộ trưởng Bộ Tài chính hướng dẫn kế toán áp dụng cho Quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách và Thông tư số 24/2024/TT-BTC ngày 17/4/2024 của Bộ trưởng Bộ Tài chính hướng dẫn chế độ kế toán hành chính, sự nghiệp và các quy định pháp luật khác có liên quan.

- Chấp hành việc thanh tra, kiểm tra, kiểm toán của cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật.

- Công bố công khai về quy chế hoạt động, kết quả hoạt động của Quỹ phòng thủ dân sự, báo cáo tình hình thực hiện quỹ theo quy định tại Nghị định số 200/2025/NĐ-CP và pháp luật liên quan.

II. Hướng dẫn về ban hành Quy chế hoạt động của Quỹ:

1. Hình thức ban hành:

Quyết định của UBND cấp tỉnh ban hành kèm theo Quy chế hoạt động của Quỹ (quy định tại khoản 4 Điều 51 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP).

2. Nội dung chủ yếu của Quy chế:

2.1. Về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng:

- Phạm vi điều chỉnh: Quy chế quy định về nguyên tắc hoạt động, nhiệm vụ, quyền hạn, chế độ tài chính, kế toán, kiểm toán của Quỹ và trách nhiệm của Quỹ đối với các Quỹ có liên quan đến hoạt động phòng thủ dân sự.

Kính gửi: Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương

Thực hiện quy định tại các Điều 39, 40 và 41 của Luật Phòng thủ dân sự, các Điều từ 23 đến 40 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP ngày 09/7/2025 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng thủ dân sự, phân công của Thủ tướng Chính phủ tại khoản 3 mục VI Phụ lục ban hành kèm theo Quyết định số 1899/QĐ-TTg ngày 04/9/2025 về ban hành kế hoạch triển khai thi hành Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng thủ dân sự; nhằm thống nhất trong việc thành lập, quản lý và sử dụng Quỹ phòng thủ dân sự cấp tỉnh tại các địa phương, Bộ Tài chính hướng dẫn về việc thành lập và ban hành Quy chế hoạt động của Quỹ phòng thủ dân sự cấp tỉnh (sau đây gọi là Quỹ) như sau:

1. Thành lập Quỹ:

1. Căn cứ pháp lý:

- Luật Ngân sách nhà nước số 89/2025/QH15;

- Luật Tổ chức chính quyền địa phương số 72/2025/QH15;

- Luật Phòng thủ dân sự số 18/2023/QH15;

- Nghị định số 200/2025/NĐ-CP ngày 09/7/2025 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Phòng thủ dân sự (sau đây gọi là Nghị định số 200/2025/NĐ-CP);

- Các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan.

2. Nguyên tắc thành lập Quỹ:

- Là quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách nhà nước của địa phương, có tư cách pháp nhân, có con dấu riêng; được mở tài khoản tại Kho bạc Nhà nước và ngân hàng thương mại hoạt động hợp pháp tại Việt Nam.

- Quỹ được huy động nguồn lực xã hội theo nguyên tắc tự nguyện để hỗ trợ hoạt động phòng thủ dân sự, trong đó ưu tiên thực hiện các hoạt động sau: (i) Cứu trợ khẩn cấp về lương thực, nước uống, thuốc chữa bệnh và các nhu yếu phẩm thiết yếu khác cho đối tượng bị thiệt hại do sự cố, thảm họa gây ra; (ii) Hỗ trợ tu sửa, làm nhà ở, cơ sở y tế, trường học tại địa điểm bị ảnh hưởng do sự cố, thảm họa gây ra.

- Việc thành lập Quỹ phải đảm bảo đúng thẩm quyền, công khai, minh bạch, tránh chồng chéo với các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách khác khác.

3. Thẩm quyền quyết định thành lập Quỹ, ban hành nội dung chi và mức chi của Quỹ:

- Quỹ do Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) cấp tỉnh quyết định thành lập, giao Sở Tài chính quản lý (quy định tại khoản 3 Điều 23 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP)

- UBND cấp tỉnh trình Hội đồng nhân dân (HĐND) cùng cấp xem xét, quyết định nội dung chi của Quỹ và mức chi theo đề nghị của Sở Tài chính (quy định tại khoản 1 Điều 33 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP).

4. Nhiệm vụ của Quỹ:

- Hỗ trợ các hoạt động phòng thủ dân sự mà ngân sách nhà nước chưa đầu tư hoặc đầu tư nhưng chưa đáp ứng yêu cầu.

- Tiếp nhận, quản lý, sử dụng các nguồn tài chính.

- Thực hiện chế độ tài chính, kế toán và kiểm toán theo quy định tại Điều 28 và Điều 34 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP; Thông tư số 90/2021/TT-BTC ngày 13/10/2021 của Bộ trưởng Bộ Tài chính hướng dẫn kế toán áp dụng cho Quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách và Thông tư số 24/2024/TT-BTC ngày 17/4/2024 của Bộ trưởng Bộ Tài chính hướng dẫn chế độ kế toán hành chính, sự nghiệp và các quy định pháp luật khác có liên quan.

- Chấp hành việc thanh tra, kiểm tra, kiểm toán của cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật.

- Công bố công khai về quy chế hoạt động, kết quả hoạt động của Quỹ phòng thủ dân sự, báo cáo tình hình thực hiện quỹ theo quy định tại Nghị định số 200/2025/NĐ-CP và pháp luật liên quan.

II. Hướng dẫn về ban hành Quy chế hoạt động của Quỹ:

1. Hình thức ban hành:

Quyết định của UBND cấp tỉnh ban hành kèm theo Quy chế hoạt động của Quỹ (quy định tại khoản 4 Điều 51 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP).

2. Nội dung chủ yếu của Quy chế:

2.1. Về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng:

- Phạm vi điều chỉnh: Quy chế quy định về nguyên tắc hoạt động, nhiệm vụ, quyền hạn, chế độ tài chính, kế toán, kiểm toán của Quỹ và trách nhiệm của Quỹ đối với các Quỹ có liên quan đến hoạt động phòng thủ dân sự.

- Đối tượng áp dụng: Quy chế áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.

2.2. Nguyên tắc hoạt động và quản lý, sử dụng Quỹ:

a) Nguyên tắc hoạt động của Quỹ:

- Không vì mục đích lợi nhuận.

- Quản lý, sử dụng đúng mục đích, đúng pháp luật, kịp thời, hiệu quả, bảo đảm công khai, minh bạch, tiết kiệm, hiệu quả.

- Hỗ trợ cho các hoạt động phòng thủ dân sự mà ngân sách nhà nước chưa đầu tư hoặc chưa đáp ứng yêu cầu.

- Việc điều tiết từ các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách có liên quan đến hoạt động ứng phó, khắc phục hậu quả sự cố, thảm họa với Quỹ được thực hiện trong trường hợp cấp bách theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

- Việc điều tiết từ Quỹ phòng thủ dân sự trung ương về Quỹ và điều tiết từ Quỹ về Quỹ phòng thủ dân sự trung ương theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

b) Nguyên tắc quản lý, sử dụng Quỹ:

- Các nguồn tài chính của Quỹ được quản lý theo quy định pháp luật về quản lý quỹ tài chính ngoài ngân sách nhà nước và các quy định pháp luật có liên quan.

- Quỹ chỉ được chi trong phạm vi các nội dung chi, mức chi đã được HĐND cấp tỉnh, Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định.

- Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự cấp tỉnh có trách nhiệm tổng hợp thiệt hại và nhu cầu hỗ trợ của UBND cấp xã và các cơ quan, tổ chức liên quan; tổ chức kiểm tra, rà soát, đề xuất, trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định chi hỗ trợ từ Quỹ

- Quỹ chỉ được hỗ trợ cho UBND cấp xã khi nguồn kinh phí (kể cả số tiếp nhận hỗ trợ trực tiếp trên địa bàn) để thực hiện các nhiệm vụ ứng phó, khắc phục sự cố, thảm họa tại cấp xã đã sử dụng hết.

- Thực hiện điều tiết cho Quỹ Phòng thủ dân sự trung ương theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ (Căn cứ tình hình khắc phục hậu quả sự cố, thảm họa, nhu cầu cứu trợ, hỗ trợ của các địa phương và tình hình tồn Quỹ đến thời điểm điều tiết, Bộ trưởng Bộ Tài chính đề nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, điều tiết từ quỹ cấp tỉnh về Quỹ Phòng thủ dân sự trung ương).

2.3. Cơ cấu tổ chức quản lý Quỹ:

- Cơ quan quản lý Quỹ: Sở Tài chính.

- Bộ máy quản lý Quỹ: Sử dụng công chức của Sở Tài chính, hoạt động kiêm nhiệm do Giám đốc Sở Tài chính quyết định (quy định tại Điều 30 và khoản 4 Điều 51 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP).

2.4. Nguồn thu của Quỹ:

- Đóng góp tự nguyện của các tổ chức, cá nhân trong nước, ngoài nước.

- Điều tiết từ Quỹ phòng thủ dân sự trung ương về Quỹ theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

- Điều tiết từ các các quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách có liên quan đến hoạt động ứng phó, khắc phục hậu quả sự cố, thảm họa theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.

- Các nguồn tài chính hợp pháp khác.

2.5. Nội dung chi: Nội dung chi của Quỹ quy định tại Điều 32 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP.

2.6. Thẩm quyền chi, mức chi và điều tiết của Quỹ:

- Thủ tướng Chính phủ quyết định điều tiết từ các Quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách có liên quan đến hoạt động ứng phó, khắc phục hậu quả sự cố, thảm họa và Quỹ; điều tiết từ các quỹ liên quan đến hoạt động phòng thủ dân sự cấp tỉnh về Quỹ Phòng thủ dân sự trung ương và điều tiết từ các quỹ trung ương liên quan đến hoạt động phòng thủ dân sự về Quỹ theo quy định tại khoản 3 Điều 37, Điều 38, khoản 2 Điều 39 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP.

- Thủ tướng Chính phủ quyết định điều tiết từ Quỹ phòng thủ dân sự trung ương về Quỹ và điều tiết từ Quỹ về Quỹ phòng thủ dân sự trung ương quy định tại khoản 2 Điều 31 và khoản 3 Điều 33 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP.

- UBND cấp tỉnh trình HĐND cấp tỉnh xem xét, quyết định nội dung chi của Quỹ theo quy định tại Điều 32 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP và mức chi trên cơ sở đề nghị của Sở Tài chính.

- Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định chi Quỹ trên cơ sở đề xuất của Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự cấp tỉnh.

2.7. Chế độ báo cáo, kế toán; thông tin, công khai nguồn thu, chi của Quỹ và thanh tra, kiểm toán, giám sát hoạt động của Quỹ:

- Báo cáo, phê duyệt quyết toán Quỹ quy định tại Điều 34 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP;

- Chế độ thông tin, công khai nguồn thu, chi của Quỹ quy định tại Điều 36 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP;

- Thanh tra, kiểm toán, giám sát hoạt động của Quỹ quy định tại Điều 40 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP.

2.8. Trách nhiệm của Quỹ đối với Quỹ phòng thủ dân sự trung ương theo quy định tại Điều 35 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP.

2.9. Việc điều tiết từ: (i) Các Quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách có liên quan đến hoạt động ứng phó, khắc phục hậu quả sự cố, thảm họa và Quỹ này; (ii) Các Quỹ về Quỹ phòng thủ dân sự trung ương; (iii) Các Quỹ trung ương liên quan đến hoạt động phòng thủ dân sự về Quỹ này theo quy định tại Điều 37, Điều 38 và Điều 39 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP.

III. Tổ chức thực hiện:

1. Trách nhiệm của UBND, Chủ tịch UBND cấp tỉnh:

1.1. UBND cấp tỉnh:

- Ban hành quy chế hoạt động của Quỹ trên cơ sở đề xuất của Sở Tài chính.

- Trình HĐND cùng cấp xem xét, quyết định nội dung chi của Quỹ theo quy định tại Điều 32 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP và mức chi theo đề nghị của Sở Tài chính.

- Phân bổ từ Quỹ cho UBND cấp xã khi nguồn kinh phí (kể cả số tiếp nhận hỗ trợ trực tiếp trên địa bàn) để thực hiện các nhiệm vụ ứng phó, khắc phục sự cố, thảm họa tại cấp xã đã sử dụng hết.

- Chỉ đạo kiểm tra, giám sát các hoạt động của Quỹ; đôn đốc các cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện trách nhiệm với Quỹ theo quy định của pháp luật.

- Thanh tra thường xuyên, đột xuất việc chấp hành công tác xây dựng kế hoạch thu, chi và quản lý sử dụng Quỹ tại địa phương.

- Trong trường hợp cân điều tiết từ các quỹ trung ương liên quan đến hoạt động phòng thủ dân sự về Quỹ; UBND cấp tỉnh báo cáo Bộ Tài chính, Ban Chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia tình hình huy động và sử dụng của Quỹ và đề nghị điều tiết từ các Quỹ trung ương liên quan đến hoạt động phòng thủ dân sự về Quỹ.

1.2. Chủ tịch UBND cấp tỉnh:

- Quyết định thành lập Quỹ trên cơ sở đề xuất của Sở Tài chính theo quy định tại khoản 3 Điều 23 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP.

- Quyết định chi Quỹ trên cơ sở đề xuất của của Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự cấp tỉnh theo quy định tại khoản 2 Điều 33 Nghị định số 200/2025/NĐ-CP.

2. Trách nhiệm của Sở Tài chính:

- Chủ trì, phối hợp với Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự cấp tỉnh, Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường và các cơ quan, đơn vị có liên quan để tham mưu cho UBND cấp tỉnh ban hành Quy chế hoạt động của Quỹ và Chủ tịch UBND tỉnh quyết định thành lập Quỹ.

- Chủ trì, phối hợp với Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự cấp tỉnh, Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường và các cơ quan, đơn vị có liên quan để tham mưu cho UBND cấp tỉnh trình HĐND cấp tỉnh xem xét, quyết định nội dung chi và mức chi của Quỹ.

- Quyết định bộ máy, nhiệm vụ, quyền hạn của từng thành viên trong cơ quan quản lý Quỹ.

- Hướng dẫn cơ chế quản lý tài chính, kế toán và quyết toán Quỹ.

- Tổng hợp quyết toán, báo cáo UBND cấp tỉnh trong Quý I hàng năm.

3. Trách nhiệm của Ban Chỉ huy phòng thủ dân sự cấp tỉnh:

- Tổng hợp thiệt hại và nhu cầu hỗ trợ của UBND cấp xã và các cơ quan, tổ chức liên quan; tổ chức kiểm tra, rà soát, đề xuất, trình Chủ tịch UBND cấp tỉnh quyết định.

- Đề xuất Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia chủ trì, trình Thủ tướng Chính phủ điều tiết từ các Quỹ tài chính nhà nước ngoài ngân sách có liên quan đến hoạt động ứng phó, khắc phục hậu quả sự cố, thảm họa về Quỹ.

- Báo cáo Bộ Tài chính, Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia tình hình huy động nguồn lực của địa phương để chi cho hoạt động phòng ngừa, ứng phó, khắc phục hậu quả sự cố, thảm họa.

4. Các cơ quan khác có liên quan: Căn cứ chế độ quy định, tình hình thực tế của địa phương, UBND cấp tỉnh quy định trách nhiệm cụ thể của từng cơ quan, đơn vị khác có liên quan.

Trên đây là hướng dẫn của Bộ Tài chính về việc thành lập và ban hành Quy chế hoạt động của Quỹ phòng thủ dân sự cấp tỉnh.

Đề nghị UBND các tỉnh, thành phố khẩn trương triển khai thực hiện./..