Chỉ thị 08/CT-UBND năm 2026 tăng cường các biện pháp đảm bảo vệ sinh môi trường trong quá trình thi công các dự án đầu tư xây dựng trên địa bàn Thành phố Hà Nội

CHỈ THỊ

V/V TĂNG CƯỜNG CÁC BIỆN PHÁP ĐẢM BẢO VỆ SINH MÔI TRƯỜNG TRONG QUÁ TRÌNH THI CÔNG CÁC DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ

Hiện nay trên địa bàn Thành phố đang triển khai đồng loạt các công trình trọng điểm, đặc biệt là các công trình hạ tầng kỹ thuật, giao thông, nhà ở … với quy mô lớn để từng bước giải quyết một số “điểm nghẽn” đã được Thành ủy, UBND Thành phố chỉ ra. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai thi công nhiều công trình còn chưa đồng bộ, biện pháp thi công các công trình chưa khoa học, hợp lý (nhất là đối với các công trình hạ tầng, giao thông trong khu vực nội đô), công tác hoàn trả hạ tầng (mặt đường, cây xanh,…) sau thi công chưa kịp thời, chưa đảm bảo chất lượng kỹ thuật, gây mất mỹ quan đô thị, gây bụi, tiếng ồn, ùn tắc giao thông, ảnh hưởng đến sinh hoạt của người dân và khách du lịch khi thăm quan Hà Nội. Chủ đầu tư, Nhà thầu thi công chưa thực hiện đầy đủ trách nhiệm đảm bảo vệ sinh môi trường trong quá trình thi công theo quy định.

Để khắc phục các tồn tại nêu trên, đảm bảo trật tự an toàn giao thông, văn minh đô thị, nâng cao hiệu năng, hiệu lực quản lý nhà nước trong việc giám sát các hoạt động xây dựng, Chủ tịch UBND Thành phố yêu cầu các Sở, ngành Thành phố, đơn vị thực hiện nghiêm túc các Quyết định của UBND Thành phố: số 24/2023/QĐ-UBND ngày 25/9/2023 về công tác quản lý thi công và hoàn trả kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ trên địa bàn Thành phố; số 68/2025/QĐ-UBND ngày 08/11/2025 về đảm bảo trật tự, an toàn và vệ sinh môi trường trong quá trình xây dựng các công trình trên địa bàn Thành phố, đồng thời tập trung thực hiện một số nhiệm vụ sau:

I. Chỉ đạo chung:

- Đối với các công trình xây dựng, trước khi triển khai thi công phải thực hiện đầy đủ thủ tục chuẩn bị đầu tư, điều kiện khởi công theo quy định của pháp luật về xây dựng, môi trường và các quy định của pháp luật khác có liên quan.

- Tổ chức thi công các công trình đảm bảo khoa học, an toàn, đúng quy định; hạn chế tối đa phạm vi, thời gian ảnh hưởng đến giao thông, môi trường và đời sống Nhân dân.

- Xác định rõ trách nhiệm vụ của Chủ đầu tư, Nhà thầu thi công về bảo vệ môi trường trong quá trình thi công và hoàn trả kết cấu hạ tầng giao thông sau khi hoàn thành công trình.

- Tăng cường giám sát của chính quyền địa phương và nhân dân, đảm bảo công khai, minh bạch, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các vi phạm (nếu có).

- Nghiên cứu áp dụng các giải pháp công nghệ, giải pháp thi công tiên tiến, hiện đại nhằm rút ngắn thời gian thi công, giảm thiểu đào mở (nhất là trong khu vực nội thành) để giảm thiểu ô nhiễm môi trường, ùn tắc giao thông.

II. Trách nhiệm của các Sở, ngành Thành phố, UBND xã, phường và đơn vị có liên quan:

1. Sở Xây dựng.

- Tăng cường kiểm tra, giám sát việc chấp hành quy định về vệ sinh môi trường, an toàn giao thông, chống phát thải bụi trong thi công và trách nhiệm hoàn trả hạ tầng của chủ đầu tư sau khi hoàn thành thi công xây dựng theo phương án được duyệt và các quy định có liên quan; xử lý nghiêm và kịp thời các hành vi vi phạm theo quy định (nếu có).

- Chỉ đạo các đơn vị trực thuộc phối hợp với Công an Thành phố và UBND xã, phường tổ chức điều tiết, phân luồng giao thông từ xa, phù hợp với phương án đảm bảo an toàn đã được phê duyệt của các công trình hạ tầng, giao thông, hạn chế tình trạng ùn tắc gây ảnh hưởng đến giao thông đi lại và ô nhiễm môi trường.

- Tuyên truyền, phổ biến pháp luật đến các tổ chức, cá nhân, các nhà thầu xây dựng chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật về xây dựng, môi trường, giao thông.

- Phối hợp với Sở Văn hóa và Thể thao, UBND các xã, phường, chủ đầu tư các dự án để tuyên truyền, phổ biến các quy định của pháp luật về xây dựng, môi trường, giao thông.

2. Sở Nông nghiệp và Môi trường.

- Chủ trì theo dõi, cập nhật thông tin về chất lượng môi trường không khí trên địa bàn Thành phố; cung cấp, chia sẻ thông tin cảnh báo các thời điểm chất lượng không khí ở mức xấu, rất xấu, đặc biệt tại các khu vực tập trung nhiều công trình xây dựng, để các cơ quan, đơn vị chủ động tăng cường các biện pháp kiểm soát bụi, ô nhiễm môi trường.

- Phối hợp với Sở Xây dựng, Công an Thành phố và UBND các xã, phường tăng cường kiểm tra, xử lý theo thẩm quyền đối với các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường trong hoạt động xây dựng, vận chuyển, tập kết, xử lý chất thải xây dựng; hướng dẫn nghiệp vụ về xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường đối với các hành vi phát tán bụi, để bùn đất, vật liệu rơi vãi, gây ô nhiễm môi trường.

3. Công an Thành phố.

- Chỉ đạo các đơn vị trực thuộc tăng cường tuần tra, kiên quyết xử lý phương tiện vận chuyển vật liệu xây dựng không che chắn, gây rơi vãi, ô nhiễm môi trường; xe chở vật liệu xây dựng quá khổ, quá tải.

- Phối hợp với Sở Xây dựng, UBND các xã, phường kiểm tra các tuyến đường ra, vào công trường, các vị trí tập kết, trung chuyển vật liệu, phế thải; xử lý nghiêm các hành vi đổ trộm phế thải xây dựng, vận chuyển quá tải, không đúng tuyến, không đúng thời gian theo quy định hoặc gây cản trở giao thông, ảnh hưởng vệ sinh môi trường.

- Đẩy mạnh sử dụng camera giám sát giao thông, camera an ninh và các giải pháp công nghệ tích hợp AI để phát hiện, trích xuất hình ảnh, kịp thời xử lý hoặc phối hợp với các Sở, ngành Thành phố, UBND xã, phường xử lý đối với các hành vi không che chắn, làm rơi vãi vật liệu, phế thải, đất thải gây phát tán bụi ra đường; tăng cường chia sẻ thông tin phục vụ công tác kiểm tra liên ngành và xử lý “phạt nguội” khi đủ điều kiện.

- Tăng cường tuyên truyền, phổ biến đến các tổ chức, cá nhân tham gia giao thông, các đơn vị thi công xây dựng chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật về giao thông, môi trường.

4. UBND các xã, phường:

- Chịu trách nhiệm trong kiểm tra, giám sát việc đảm bảo vệ sinh môi trường, an toàn lao động và trật tự giao thông tại các công trình xây dựng trên địa bàn quản lý. Kịp thời xử lý các hành vi vi phạm theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cấp có thẩm quyền xử lý đối với các hành vi vi phạm vượt thẩm quyền để đảm bảo công tác vệ sinh môi trường, an toàn giao thông, giảm thiểu ô nhiễm bụi tại các công trình đang phá dỡ, xây dựng trên địa bàn.

- Chỉ đạo các đơn vị vệ sinh môi trường trên địa bàn: tăng cường tần suất quét đường, hút bụi; sử dụng xe chuyên dụng phun nước rửa đường, dập bụi tại khu vực có công trình thi công. Hoạt động rửa đường, hút bụi cần được ưu tiên thực hiện vào khung giờ thấp điểm (đêm và sáng sớm, trước 6h sáng hàng ngày) để đảm bảo hiệu quả, giảm nồng độ bụi tích tụ trước giờ cao điểm giao thông và tránh gây ùn tắc.

- Chỉ đạo Công an xã, phường phối hợp với các đơn vị có liên quan: tăng cường tuần tra, kiểm tra, kiểm soát việc triển khai các công trình đang thi công trên địa bàn: kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm theo thẩm quyền đối với các phương tiện vận chuyển vật liệu xây dựng, phế thải xây dựng, đất bùn vi phạm an toàn giao thông, không che chắn, gây rơi vãi, ô nhiễm môi trường, không rửa xe trước khi ra khỏi công trường.

- Phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc và đoàn thể ở địa phương (tổ dân phố, thôn, xóm,…) trong giám sát cộng đồng; đẩy mạnh công tác truyền thông, vận động cộng đồng dân cư cùng tham gia giám sát, kịp thời phản ánh các hành vi không che chắn, không rửa xe, làm rơi vãi đất, vật liệu, phế thải ra đường, gây bụi, tiếng ồn, ô nhiễm môi trường tại các công trình đang thi công.

5. Chủ đầu tư, Nhà thầu thi công xây dựng:

- Chịu trách nhiệm trực tiếp, toàn diện trước pháp luật và trước cơ quan quản lý nhà nước về việc bảo đảm trật tự, an toàn và vệ sinh môi trường trong quá trình thi công xây dựng công trình; phải xây dựng phương án, biện pháp kiểm soát bụi riêng cho các công trình xây dựng, phân công cá nhân chịu trách nhiệm theo dõi, kiểm tra và tổ chức thực hiện trong suốt quá trình thi công.

- Đối với các dự án giao thông, hạ tầng kỹ thuật phải thực hiện lập, phê duyệt chi tiết biện pháp thi công hoàn trả và thực hiện ngay sau khi hoàn thành từng hạng mục, từng giai đoạn thi công, không để kéo dài gây ảnh hưởng đến đời sống Nhân dân và các hoạt động giao thông khác, công tác hoàn trả phải đảm bảo điều kiện chất lượng bằng hoặc tốt hơn kết cấu đường bộ ban đầu; không được tháo dỡ rào chắn công trình khi chưa tiến hành công tác hoàn trả kết cấu đường bộ theo quy định; Chủ đầu tư phải tổ chức kiểm tra, nghiệm thu công tác hoàn trả kết cấu hạ tầng giao thông, hạ tầng kỹ thuật đảm bảo đúng chất lượng và kỹ thuật theo quy định.

- Thực hiện nghiêm các yêu cầu bắt buộc về che chắn công trình, che chắn toàn bộ khu vực phá dỡ, đào đắp; lắp đặt hàng rào, lưới bao che phù hợp; bố trí thường xuyên hệ thống phun sương, tưới nước dập bụi tại vị trí bốc xúc, đào đất, tập kết vật liệu rời, phế thải; tăng cường tưới nước tại các khu vực đang thi công, các tuyến đường nội bộ và lối ra vào công trường, đặc biệt trong những ngày hanh khô, có gió lớn hoặc khi chất lượng không khí ở mức xấu.

- Bố trí khu vực rửa xe, thiết bị rửa bánh xe, gầm xe và người trực kiểm soát tại cổng công trường; bảo đảm 100% phương tiện vận chuyển vật liệu, đất đào, phế thải phải được vệ sinh sạch sẽ trước khi ra khỏi công trường; nghiêm cấm để rơi vãi bùn đất, nước bẩn ra khu vực đường giao thông công cộng.

- Thực hiện nghiêm công tác thu gom, phân loại, lưu giữ, vận chuyển chất thải xây dựng đúng quy định; phế thải xây dựng dạng rời phải được bao phủ, che kín hoặc đóng bao kín tại nơi tập kết trong công trường và trong quá trình vận chuyển; vận chuyển đến đúng nơi tiếp nhận, xử lý theo quy định; khuyến khích tái sử dụng chất thải xây dựng phù hợp với các quy chuẩn, tiêu chuẩn cho phép để giảm thiểu lượng chất thải phát sinh.

- Tổ chức thi công hợp lý theo dây chuyền, thi công cuốn chiếu, “làm đến đâu gọn đến đó”, hạn chế biện pháp thi công đào hở, hạn chế thi công dàn trải trên diện rộng, không tổ chức thi công trong giờ cao điểm; đối với khu vực xung quanh công trường, phải bố trí người và phương tiện thường xuyên vệ sinh, thu dọn bùn đất, phế thải, không để ảnh hưởng đến việc lưu thông của hộ dân, trường học, cơ quan, bệnh viện và các công trình công cộng lân cận, đặc biệt là các công trình thi công theo lệnh khẩn cấp của UBND Thành phố. Khuyến khích việc sử dụng các cấu kiện đúc sẵn, bê tông thương phẩm, vữa trộn sẵn để đẩy nhanh tiến độ thi công công trình.

- Đối với các công trình có quy mô lớn (>01ha), các dự án hạ tầng kỹ thuật, giao thông, thoát nước, chống ngập hoặc công trình thi công trên diện tích rộng, phải bố trí giải pháp giám sát bụi, camera theo dõi hiện trường, thực hiện ghi chép nhật ký việc thực hiện công tác vệ sinh môi trường, tưới nước chống bụi và bố trí người chịu trách nhiệm để phục vụ công tác kiểm tra, giám sát.

- Đối với các công trình xây dựng nhiều tầng phải bố trí lưới chắn bụi bao quanh chu vi công trình; khi tập kết vật liệu rời (cát, đá, xi măng) trên các tầng phải yêu cầu đơn vị thi công có bạt phủ che chắn; thường xuyên dọn dẹp mặt bằng công trình và trên các tầng để hạn chế bụi phát tán.

- Đình chỉ thi công (nếu cần thiết) đối với các nhà thầu không đảm bảo quy định về vệ sinh môi trường, gây ô nhiễm bụi.

6. Phát huy vai trò giám sát của Nhân dân và các cơ quan báo chí, truyền thông:

- Khuyến khích người dân tham gia giám sát, phản ánh kịp thời các vi phạm trong quá trình thi công (công trường gây bụi, lấn chiếm, mất an toàn, xe chở vật liệu bị rơi vãi,…) bằng các hình ảnh ghi nhận các hành vi gửi đến cơ quan chức năng qua ứng dụng iHanoi hoặc các hình thức khác để làm căn cứ kiểm tra, xử lý theo quy định.

- Bảo đảm công khai kết quả xử lý để Nhân dân theo dõi, giám sát.

- Đề nghị các cơ quan truyền thông, báo chí, tăng cường phối hợp giám sát, phản ánh các trường hợp vi phạm, kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý theo quy định. Tuyên truyền để tổ chức và người dân nâng cao ý thức, trách nhiệm bảo vệ môi trường, cảnh quan đô thị, chấp hành pháp luật khi tham gia giao thông.

III. Tổ chức thực hiện:

Giám đốc, Thủ trưởng các Sở, ban, ngành Thành phố; Chủ tịch UBND các xã, phường; Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân trên địa bàn Thành phố chịu trách nhiệm thi hành Chỉ thị này, định kỳ trước ngày 10 tháng 6 và 10 tháng 12 hàng năm báo cáo kết quả thực hiện về UBND Thành phố (qua Sở Xây dựng để tổng hợp). Trong quá trình thực hiện nếu có khó khăn, vướng mắc vượt thẩm quyền kịp thời đề xuất, gửi Sở Xây dựng để tổng hợp, báo cáo UBND Thành phố xem xét, chỉ đạo giải quyết./.