Kế hoạch 57/KH-UBND năm 2026 phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh

KẾ HOẠCH

PHÒNG, CHỐNG DỊCH BỆNH DO VI RÚT NIPAH TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Thực hiện Công văn số 545/BYT-PB ngày 27 tháng 01 năm 2026 của Bộ Y tế về việc tăng cường giám sát phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah; Ủy ban nhân dân Thành phố ban hành Kế hoạch phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah trên địa bàn Thành phố, cụ thể như sau:

I. MỤC ĐÍCH - YÊU CẦU

1. Mục đích

- Chủ động phòng ngừa, phát hiện sớm, khoanh vùng và xử lý kịp thời các trường hợp nghi ngờ, xác định mắc bệnh do vi rút Nipah; không để dịch bệnh lây lan trong cộng đồng, bảo vệ sức khỏe người dân và an toàn cho nhân viên y tế, đặc biệt trong dịp Tết Nguyên đán và mùa lễ hội đầu năm 2026.

- Tăng cường hiệu lực, hiệu quả chỉ đạo, điều hành của Ủy ban nhân dân Thành phố trong công tác phòng, chống dịch bệnh; bảo đảm sự phối hợp thống nhất, đồng bộ của các sở, ngành, địa phương trên địa bàn Thành phố.

2. Yêu cầu

- Triển khai đồng bộ, kịp thời các biện pháp giám sát, phòng chống dịch; bảo đảm tuân thủ đúng quy định, bám sát chỉ đạo của Bộ Y tế và phù hợp với thực tiễn của Thành phố.

- Tăng cường năng lực đáp ứng của hệ thống y tế Thành phố, bảo đảm sẵn sàng các nguồn lực để triển khai các biện pháp phòng, chống dịch theo từng cấp độ.

- Đẩy mạnh công tác truyền thông nguy cơ, cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác, kịp thời đến người dân; bảo đảm thống nhất, minh bạch, không gây hoang mang trong cộng đồng. Mọi thông tin, truyền thông về dịch bệnh phải được kiểm soát chặt chẽ, đúng thẩm quyền, đúng thời điểm.

- Phân công rõ trách nhiệm của từng sở, ngành, địa phương; tăng cường sự phối hợp liên ngành trong công tác phòng, chống dịch bệnh, đặc biệt tại các cửa khẩu cảng hàng không, cảng biển, các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và tại cộng đồng; bảo đảm thống nhất trong chỉ đạo, điều hành và chế độ thông tin, báo cáo.

II. NỘI DUNG

1. Tăng cường công tác giám sát, kiểm soát dịch bệnh truyền nhiễm

- Tăng cường công tác giám sát và phòng, chống dịch bệnh tại các cửa khẩu trên địa bàn Thành phố (cảng hàng không, cảng biển); các biện pháp kiểm soát y tế được triển khai đồng bộ, phù hợp, trên nguyên tắc bảo đảm tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập cảnh nhưng vẫn đáp ứng yêu cầu phòng, chống dịch bệnh.

- Thực hiện kiểm tra thân nhiệt từ xa đối với toàn bộ hành khách nhập cảnh nhằm phát hiện sớm trường hợp sốt hoặc có triệu chứng nghi ngờ. Khai thác đầy đủ yếu tố dịch tễ đối với người nhập cảnh có triệu chứng sốt, đặc biệt các trường hợp đến từ hoặc đi qua khu vực có nguy cơ.

- Triển khai giám sát dựa vào cộng đồng để phát hiện các trường hợp nghi ngờ hoặc các trường hợp tiếp xúc có nguy cơ.

- Củng cố các đội đáp ứng nhanh cấp Thành phố và cấp phường, xã, đặc khu để thực hiện điều tra dịch tễ ca bệnh, giám sát người tiếp xúc, kiểm soát lây nhiễm tại cộng đồng.

- Tổ chức tập huấn cho toàn hệ thống phòng chống dịch về giám sát phát hiện, điều tra dịch tễ, truy vết tiếp xúc và kiểm soát lây nhiễm; tùy theo diễn biến dịch bệnh sẽ tổ chức các buổi giao ban nhằm đánh giá tình hình dịch và điều chỉnh các phương án ứng phó phù hợp.

- Thường xuyên cập nhật tình hình dịch bệnh trên thế giới, theo dõi sát diễn biến dịch bệnh trên địa bàn Thành phố để chủ động triển khai các biện pháp ứng phó phù hợp.

2. Công tác điều trị

- Rà soát, củng cố nguồn lực tại các cơ sở y tế, bảo đảm sẵn sàng nhân lực, vật tư, thuốc, hóa chất, thiết bị, phương tiện để tiếp nhận, thu dung và điều trị các trường hợp nghi ngờ hoặc xác định nhiễm vi rút Nipah, đáp ứng kịp thời trong trường hợp có dịch xảy ra.

- Tổ chức tập huấn, cập nhật chuyên môn về chẩn đoán, điều trị và các biện pháp phòng chống nhiễm khuẩn; tăng cường hội chẩn, tư vấn, hỗ trợ chuyên môn cho các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trên địa bàn Thành phố nhằm phát hiện sớm, xử trí đúng và bảo đảm an toàn người bệnh.

- Thực hiện đầy đủ các biện pháp phòng hộ cá nhân đối với nhân viên y tế và người tiếp xúc gần với các trường hợp nghi ngờ hoặc xác định bệnh. Triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống lây nhiễm nhằm giảm thiểu nguy cơ lây truyền trong cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, bảo đảm an toàn cho người bệnh và nhân viên y tế.

- Tăng cường năng lực xét nghiệm, chẩn đoán bệnh do vi rút Nipah tại các cơ sở y tế; sẵn sàng tiếp nhận mẫu bệnh phẩm, thực hiện xét nghiệm giải trình tự gen/PCR nhằm xác định vi rút Nipah. Tổng hợp, phân tích các thông tin dịch tễ, kết quả xét nghiệm và báo cáo theo quy định.

3. Tăng cường công tác truyền thông cộng đồng

- Đẩy mạnh truyền thông nguy cơ về bệnh do vi rút Nipah trên cơ sở các bằng chứng khoa học, hướng dẫn người dân nhận biết sớm dấu hiệu nghi ngờ, chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống bệnh và kịp thời đến cơ sở y tế khi có yếu tố nguy cơ.

- Cung cấp thông tin đầy đủ, kịp thời và chính xác về tình hình dịch bệnh, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan truyền thông để phổ biến khuyến cáo phòng, chống dịch bệnh, bảo đảm nội dung, hình thức truyền thông phù hợp từng nhóm đối tượng, từng thời điểm.

- Thống nhất thông điệp truyền thông nguy cơ, tăng cường theo dõi, quản lý, kiểm soát và xử lý thông tin sai lệch liên quan đến dịch bệnh nhằm tránh gây hoang mang, lo lắng trong cộng đồng; đồng thời nâng cao ý thức chủ động phòng, chống dịch của người dân, đặc biệt đối với người nhập cảnh hoặc trở về từ quốc gia, khu vực đang có dịch.

III. TỔ CHỨC THỰC HIỆN

1. Sở Y tế

- Là cơ quan thường trực, chủ trì tham mưu Ủy ban nhân dân Thành phố chỉ đạo, điều hành toàn diện, thống nhất công tác phòng, chống dịch bệnh do vi rút Nipah trên địa bàn Thành phố.

- Tổ chức giám sát dịch tễ tại cửa khẩu và trong cộng đồng; phát hiện sớm, khoanh vùng, xử trí kịp thời các trường hợp nghi ngờ, xác định ca bệnh theo hướng dẫn của Bộ Y tế; chỉ đạo phân tuyến điều trị, bảo đảm năng lực cách ly, hồi sức và kiểm soát nhiễm khuẩn tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.

- Chủ trì, phối hợp các đơn vị liên quan xây dựng và tổ chức triển khai các phương án ứng phó với các tình huống dịch bệnh tại Thành phố; củng cố các đội đáp ứng nhanh; tăng cường giám sát, hướng dẫn, hỗ trợ hoạt động phòng, chống dịch tại các phường, xã, đặc khu.

- Tổng hợp, báo cáo kịp thời tình hình dịch bệnh; chủ trì tham mưu, định hướng nội dung truyền thông phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành chung của Thành phố.

2. Sở An toàn thực phẩm

- Phối hợp chặt chẽ với Sở Y tế tăng cường giám sát nguy cơ liên quan đến thực phẩm, đặc biệt là thực phẩm có nguồn gốc động vật.

- Tổ chức giám sát, kiểm tra điều kiện an toàn thực phẩm tại các cơ sở kinh doanh thực phẩm, chợ, bếp ăn tập thể; kịp thời điều tra, xử lý các trường hợp nghi ngờ liên quan đến thực phẩm trong quá trình phòng, chống dịch.

3. Sở Văn hóa và Thể thao

Phối hợp với Sở Y tế triển khai công tác truyền thông nguy cơ phòng, chống dịch tại cộng đồng; tham mưu việc quản lý, điều chỉnh các hoạt động văn hóa, thể thao, sự kiện tập trung đông người phù hợp với tình hình diễn biến dịch bệnh.

4. Sở Du lịch

Hướng dẫn các cơ sở lưu trú, doanh nghiệp du lịch thực hiện biện pháp giám sát, hướng dẫn y tế về phòng, chống dịch; tăng cường truyền thông nguy cơ, khuyến cáo nhằm bảo vệ sức khỏe du khách, đặc biệt du khách quốc tế đến từ khu vực có nguy cơ; kịp thời phối hợp xử lý khi phát hiện trường hợp nghi ngờ.

5. Sở Tài chính

- Phối hợp với Sở Y tế, Ủy ban nhân dân các phường, xã, đặc khu, các cơ quan, đơn vị liên quan tham mưu Ủy ban nhân dân Thành phố bố trí kinh phí thực hiện các hoạt động phòng, chống dịch theo quy định.

- Hướng dẫn các đơn vị lập dự toán, quản lý, sử dụng và thanh quyết toán kinh phí theo quy định hiện hành.

6. Ban Quản lý các Khu Chế xuất và Công nghiệp

- Phối hợp với Sở Y tế tổ chức triển khai giám sát bệnh truyền nhiễm trong các doanh nghiệp tại các khu chế xuất, khu công nghiệp trên địa bàn Thành phố.

- Chỉ đạo, hướng dẫn các doanh nghiệp kịp thời báo cáo tình hình dịch bệnh về địa phương để phối hợp triển khai các biện pháp phòng, chống dịch bệnh.

7. Ủy ban nhân dân các phường, xã, đặc khu

- Thường xuyên cập nhật các định hướng truyền thông của Thành phố về tình hình dịch bệnh và tổ chức truyền thông trên địa bàn để người dân nhận thức đúng về nguy cơ dịch bệnh và chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch.

- Phát huy vai trò của mạng lưới cộng tác viên sức khỏe cộng đồng trong truyền thông phòng bệnh và tăng cường giám sát, phát hiện các ca nghi ngờ trong cộng đồng.

- Chỉ đạo các trạm y tế tổ chức các đội đáp ứng nhanh của phường, xã, đặc khu (1-2 đội/phường, xã, đặc khu), sẵn sàng triển khai thực hiện các nhiệm vụ khi có trường hợp nghi ngờ trên địa bàn.

8. Các Sở, ban, ngành và đoàn thể

Phối hợp với ngành y tế trong công tác truyền thông nguy cơ, vận động người dân, đoàn viên, thanh niên tham gia phòng, chống dịch bệnh; tổ chức thực hiện vệ sinh môi trường tại khu dân cư, cơ quan, đơn vị, trường học; phối hợp với ngành y tế triển khai các hoạt động phòng, chống dịch theo chức năng, nhiệm vụ được giao.

IV. KINH PHÍ THỰC HIỆN

Kinh phí thực hiện Kế hoạch này do ngân sách nhà nước bảo đảm theo phân cấp ngân sách hiện hành và các nguồn kinh phí hợp pháp khác theo quy định.

Ủy ban nhân dân Thành phố đề nghị Thủ trưởng các sở, ban, ngành, đoàn thể Thành phố, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các phường, xã, đặc khu chủ động, nghiêm túc tổ chức triển khai thực hiện Kế hoạch này; tổng hợp, báo cáo kết quả thực hiện theo quy định; trong quá trình thực hiện nếu có khó khăn, vướng mắc vượt thẩm quyền, các đơn vị gửi về Sở Y tế để tổng hợp, tham mưu, đề xuất trình Ủy ban nhân dân Thành phố chỉ đạo giải quyết./.