Công văn 2090/BVHTTDL-VP năm 2026 trả lời kiến nghị về định hướng ngôn ngữ báo chí trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành

Kính gửi: Ông Nguyễn Tâm Hùng, đại biểu Quốc hội khóa XV thuộc Đoàn ĐBQH Thành phố Hồ Chí Minh

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nhận được kiến nghị của ông Nguyễn Tâm Hùng, đại biểu Quốc hội khóa XV thuộc Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Hồ Chí Minh theo Phiếu chuyển số 1021/PC-VPCP ngày 02/4/2026 của Văn phòng Chính phủ kiến nghị về định hướng ngôn ngữ báo chí trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm. Sau khi nghiên cứu, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch có ý kiến như sau:

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trân trọng cảm ơn ông Nguyễn Tâm Hùng đã quan tâm, có ý kiến đối với việc sử dụng ngôn ngữ trên báo chí và các phương tiện thông tin đại chúng trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thống nhất với quan điểm cần chuẩn hóa ngôn ngữ báo chí theo hướng chính xác, đúng bản chất pháp lý, dễ hiểu đối với Nhân dân; qua đó góp phần nâng cao hiệu quả tuyên truyền và bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật.

1. Về việc sử dụng cụm từ “tín dụng đen” trong bài viết đăng trên báo chí

- Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 25/5/2019 về tăng cường phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm và vi phạm pháp luật liên quan đến hoạt động “tín dụng đen”; trong đó, giao Bộ Thông tin và Truyền thông (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) “chỉ đạo các cơ quan thông tấn, báo chí ở Trung ương, địa phương, hệ thống thông tin cơ sở, các Sở Thông tin và Truyền thông tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền về phương thức, thủ đoạn, hậu quả của tội phạm và các vi phạm pháp luật liên quan đến hoạt động “tín dụng đen”, các vụ việc liên quan “tín dụng đen” bị phát hiện, xử lý…; kịp thời cung cấp thông tin về hoạt động “tín dụng đen” cho cơ quan Công an và phối hợp phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật có liên quan đến hoạt động “tín dụng đen””.

- Công điện số 766/CĐ-TTg ngày 24/8/2023 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường các giải pháp phòng ngừa, ngăn chặn, xử lý hoạt động “tín dụng đen”; trong đó yêu cầu Bộ Thông tin và Truyền thông (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) “tiếp tục phối hợp với Ban Tuyên giáo Trung ương (nay là Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương) chỉ đạo các cơ quan thông tấn, báo chí tăng cường thời lượng tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về vay tài sản, thu hồi nợ, hậu quả của “tín dụng đen” và kết quả đấu tranh, xử lý của cơ quan chức năng để nâng cao nhận thức và ý thức cảnh giác của người dân; kịp thời phát hiện, phản ánh, kiến nghị của các cơ quan chức năng để xử lý các hành vi vi phạm pháp luật có liên quan đến hoạt động “tín dụng đen”.

Bên cạnh đó, một số cơ quan chức năng cũng sử dụng cụm từ “tín dụng đen” trong văn bản chỉ đạo, điều hành và trong thực tiễn triển khai nhiệm vụ. Các hoạt động này đều nhằm mục tiêu nhận diện, cảnh báo và hạn chế loại hình vi phạm pháp luật này.

Do vậy, việc các cơ quan báo chí sử dụng cụm từ “tín dụng đen” trong thời gian qua là phù hợp vói chỉ đạo, định hướng tại các văn bản của Chính phủ và cơ quan có thẩm quyền, góp phần phục vụ hiệu quả công tác tuyên truyền, phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm.

2. Về việc sử dụng cụm từ “xã hội đen” trên các phương tiện thông tin đại chúng

Hiện nay, trên một số phương tiện thông tin đại chúng vẫn sử dụng cụm từ “xã hội đen” khi phản ánh các vụ án. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ghi nhận ý kiến, kiến nghị về vấn đề này. Trong thời gian tới, Bộ sẽ phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Hội Nhà báo Việt Nam và các cơ quan liên quan tăng cường chỉ đạo, định hướng tại Hội nghị giao ban báo chí; qua đó, đề nghị lãnh đạo cơ quan báo chí chỉ đạo sát sao trong biên tập tin, bài liên quan đến các vụ án, sử dụng thuật ngữ phản ánh đúng bản chất tội phạm; đồng thời, đề xuất, kiến nghị các cơ quan chức năng rà soát, hoàn thiện các quy định để bảo đảm thống nhất, chuẩn xác trong cung cấp thông tin cho báo chí.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trân trọng thông tin để Ông biết./.