Công điện 35/CĐ-TTg năm 2026 chủ động ngăn chặn, giám sát và ứng phó với nguy cơ dịch bệnh Lở mồm long móng do vi rút thuộc serotype SAT1 xâm nhập vào Việt Nam do Thủ tướng Chính phủ điện

CÔNG ĐIỆN

VỀ VIỆC CHỦ ĐỘNG NGĂN CHẶN, GIÁM SÁT VÀ ỨNG PHÓ NGUY CƠ DỊCH BỆNH LỞ MỒM LONG MÓNG DO VI RÚT THUỘC SEROTYPE SAT1 XÂM NHẬP VÀO VIỆT NAM

THỦ TƯỚNG CHÍNH PHỦ điện:

- Bộ trưởng các Bộ: Nông nghiệp và Môi trường, Công an, Quốc phòng, Công Thương, Tài chính, Văn hóa Thể thao và Du lịch;
- Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương;
- Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Theo thông tin của các tổ chức quốc tế và cơ quan thú y các nước, chủng vi rút Lở mồm long móng (LMLM) thuộc serotype SAT1 đã lây lan ra nhiều nước trong khu vực Trung Đông và Tây Á, từ đầu tháng 4/2026, Trung Quốc lần đầu tiên công bố xuất hiện ổ dịch nhiễm vi rút LMLM serotype SAT1. Vi rút LMLM thuộc serotype SAT1 chưa ghi nhận lưu hành tại Việt Nam, tuy nhiên, với sự lây lan gần đây của chủng vi rút này nên nguy cơ xâm nhiễm vào nước ta là rất cao.

Trước tình hình nêu trên, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các Bộ, ngành, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tập trung chỉ đạo, triển khai các biện pháp như sau:

1. Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương

a) Tổ chức giám sát, ngăn chặn và xử lý nghiêm đối với người và phương tiện vận chuyển trái phép động vật, sản phẩm động vật qua biên giới, động vật không rõ nguồn gốc, xuất xứ.

b) Chỉ đạo chính quyền cơ sở, cơ quan chuyên môn chủ động phát hiện sớm trường hợp nghi ngờ gia súc mắc bệnh LMLM, thực hiện lấy mẫu xét nghiệm xác định chính xác tác nhân gây bệnh; triển khai đồng bộ, có hiệu quả các biện pháp phòng, chống dịch bệnh; xử lý dứt điểm ổ dịch khi còn ở phạm vi hẹp và báo cáo kịp thời cấp có thẩm quyền thông tin, số liệu dịch bệnh động vật.

c) Chủ động nguồn lực, kịp thời bố trí kinh phí, vật tư, hóa chất, nhân lực, phương tiện để rà soát, cập nhật, ban hành và tổ chức thực hiện phương án ứng phó với nguy cơ vi rút LMLM thuộc serotype SAT1 xâm nhập; bảo đảm sẵn sàng triển khai các biện pháp giám sát, lấy mẫu, xử lý ổ dịch và các hoạt động phòng, chống dịch khác theo quy định.

d) Giao cơ quan chuyên môn chăn nuôi và thú y tổ chức đánh giá nguy cơ, nhất là tại khu vực biên giới, chợ đầu mối, điểm tập kết, trung chuyển, cơ sở thu gom, giết mổ gia súc và nơi có tổng đàn gia súc cảm nhiễm lớn; kịp thời tham mưu, đề xuất các biện pháp ngăn chặn, giám sát và ứng phó kịp thời; hướng dẫn người chăn nuôi thực hiện nghiêm các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn.

đ) Đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền; vận động người dân đặc biệt tại khu vực gần biên giới, không tham gia mua bán, vận chuyển gia súc không rõ nguồn gốc, vận chuyển trái phép qua biên giới.

2. Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành và các địa phương:

a) Chủ động theo dõi, cập nhật thông tin, diễn biến tình hình dịch bệnh LMLM trên thế giới; tăng cường trao đổi, chia sẻ, phối hợp với Tổ chức Thú y thế giới (WOAH), Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) và cơ quan thú y của các nước để đánh giá nguy cơ, tiếp nhận hỗ trợ kỹ thuật và khả năng cung ứng vắc xin phòng bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 cho Việt Nam khi cần thiết.

b) Hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc các địa phương, đơn vị liên quan triển khai đồng bộ, hiệu quả các biện pháp ngăn chặn, giám sát, phát hiện sớm và sẵn sàng ứng phó với bệnh Lở mồm long móng do vi rút thuộc serotype SAT1; thường xuyên cập nhật, rà soát và điều chỉnh các biện pháp ứng phó phù hợp với diễn biến thực tế.

c) Tổ chức lấy mẫu kịp thời; xét nghiệm xác định, định típ tác nhân gây bệnh LMLM và giải trình tự gen; thực hiện điều tra dịch tễ, truy xuất nguồn lây, truy vết gia súc, sản phẩm gia súc, phương tiện và đối tượng liên quan theo quy định của pháp luật.

d) Căn cứ kết quả típ tác nhân gây bệnh, nguy cơ, diễn biến tình hình dịch bệnh, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan rà soát, đảm bảo nguồn vắc xin phòng bệnh LMLM trong phạm vi, chức năng, nhiệm vụ được giao và đúng quy định pháp luật.

3. Bộ Công an chỉ đạo lực lượng chức năng tiếp tục điều tra, theo dõi tình hình, cập nhật danh sách các đối tượng có biểu hiện hoạt động buôn bán, vận chuyển, tiêu thụ động vật, sản phẩm động vật nhập lậu, nghi nhập lậu, vận chuyển trái phép; có biện pháp giáo dục, vận động, răn đe nhằm chủ động phòng ngừa, đồng thời tập trung các biện pháp nghiệp vụ, phối hợp với các lực lượng tổ chức đấu tranh bắt giữ, xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.

4. Bộ Quốc phòng chỉ đạo lực lượng bộ đội biên phòng tăng cường tổ chức kiểm tra, kiểm soát, phối hợp với các lực lượng chức năng trên địa bàn nhằm phát hiện, bắt giữ và xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật các vụ việc nhập lậu động vật, sản phẩm động vật; phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức tuyên truyền cho nhân dân khu vực biên giới về tác hại của việc vận chuyển, kinh doanh động vật, sản phẩm động vật nhập khẩu trái phép để người dân hiểu, không tham gia, tiếp tay cho buôn lậu.

5. Bộ Công Thương

Thường xuyên theo dõi nắm chắc tình hình, diễn biến thị trường đối với sản phẩm động vật để có giải pháp bảo đảm lưu thông, tránh gây bất ổn về thị trường trong nước; chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường tăng cường các biện pháp kiểm soát lưu thông, kịp thời phát hiện, xử lý các trường hợp vận chuyển, buôn bán động vật, sản phẩm động vật trái phép, không rõ nguồn gốc.

6. Bộ Tài chính

Chỉ đạo cơ quan hải quan và các đơn vị liên quan tăng cường kiểm tra, giám sát tại cửa khẩu kịp thời phát hiện, ngăn chặn việc buôn bán, vận chuyển động vật, sản phẩm động vật trái phép, không rõ nguồn gốc; đề xuất phương án hỗ trợ kinh phí cho các cơ quan chức năng trong công tác xử lý, tiêu hủy động vật, sản phẩm động vật dương tính với bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 theo quy định pháp luật hiện hành.

7. Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch

Chỉ đạo các cơ quan thông tin đại chúng cần thông tin kịp thời, chính xác cho người dân về diễn biến tình hình bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 và các biện pháp phòng chống dịch bệnh. Nội dung tuyên truyền cần nêu rõ tác hại của việc nhập lậu động vật, sản phẩm động vật đến người chăn nuôi, tăng nguy cơ làm lây lan dịch bệnh, mất vệ sinh an toàn thực phẩm, ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng; đồng thời hướng dẫn các biện pháp chủ động ngăn chặn bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 xâm nhiễm vào Việt Nam, tránh gây hoang mang trong xã hội.

8. Các Bộ, ngành có liên quan theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao chủ động chỉ đạo các cơ quan chức năng chuyên ngành phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương triển khai đồng bộ, hiệu quả các biện pháp ngăn chặn, giám sát và ứng phó với bệnh LMLM nói chung và nguy cơ xâm nhập của vi rút thuộc serotype SAT1 nói riêng.

9. Đề nghị Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam chỉ đạo Mặt trận Tổ quốc các địa phương chủ động, tham gia cùng chính quyền các cấp, các Bộ, ngành liên quan trong công tác phòng chống dịch bệnh động vật nói chung và bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 nói riêng có hiệu quả.

Các Bộ, ngành, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện nghiêm Công điện này./.

CÔNG ĐIỆN

VỀ VIỆC CHỦ ĐỘNG NGĂN CHẶN, GIÁM SÁT VÀ ỨNG PHÓ NGUY CƠ DỊCH BỆNH LỞ MỒM LONG MÓNG DO VI RÚT THUỘC SEROTYPE SAT1 XÂM NHẬP VÀO VIỆT NAM

THỦ TƯỚNG CHÍNH PHỦ điện:

- Bộ trưởng các Bộ: Nông nghiệp và Môi trường, Công an, Quốc phòng, Công Thương, Tài chính, Văn hóa Thể thao và Du lịch;
- Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương;
- Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

Theo thông tin của các tổ chức quốc tế và cơ quan thú y các nước, chủng vi rút Lở mồm long móng (LMLM) thuộc serotype SAT1 đã lây lan ra nhiều nước trong khu vực Trung Đông và Tây Á, từ đầu tháng 4/2026, Trung Quốc lần đầu tiên công bố xuất hiện ổ dịch nhiễm vi rút LMLM serotype SAT1. Vi rút LMLM thuộc serotype SAT1 chưa ghi nhận lưu hành tại Việt Nam, tuy nhiên, với sự lây lan gần đây của chủng vi rút này nên nguy cơ xâm nhiễm vào nước ta là rất cao.

Trước tình hình nêu trên, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các Bộ, ngành, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tập trung chỉ đạo, triển khai các biện pháp như sau:

1. Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương

a) Tổ chức giám sát, ngăn chặn và xử lý nghiêm đối với người và phương tiện vận chuyển trái phép động vật, sản phẩm động vật qua biên giới, động vật không rõ nguồn gốc, xuất xứ.

b) Chỉ đạo chính quyền cơ sở, cơ quan chuyên môn chủ động phát hiện sớm trường hợp nghi ngờ gia súc mắc bệnh LMLM, thực hiện lấy mẫu xét nghiệm xác định chính xác tác nhân gây bệnh; triển khai đồng bộ, có hiệu quả các biện pháp phòng, chống dịch bệnh; xử lý dứt điểm ổ dịch khi còn ở phạm vi hẹp và báo cáo kịp thời cấp có thẩm quyền thông tin, số liệu dịch bệnh động vật.

c) Chủ động nguồn lực, kịp thời bố trí kinh phí, vật tư, hóa chất, nhân lực, phương tiện để rà soát, cập nhật, ban hành và tổ chức thực hiện phương án ứng phó với nguy cơ vi rút LMLM thuộc serotype SAT1 xâm nhập; bảo đảm sẵn sàng triển khai các biện pháp giám sát, lấy mẫu, xử lý ổ dịch và các hoạt động phòng, chống dịch khác theo quy định.

d) Giao cơ quan chuyên môn chăn nuôi và thú y tổ chức đánh giá nguy cơ, nhất là tại khu vực biên giới, chợ đầu mối, điểm tập kết, trung chuyển, cơ sở thu gom, giết mổ gia súc và nơi có tổng đàn gia súc cảm nhiễm lớn; kịp thời tham mưu, đề xuất các biện pháp ngăn chặn, giám sát và ứng phó kịp thời; hướng dẫn người chăn nuôi thực hiện nghiêm các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn.

đ) Đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền; vận động người dân đặc biệt tại khu vực gần biên giới, không tham gia mua bán, vận chuyển gia súc không rõ nguồn gốc, vận chuyển trái phép qua biên giới.

2. Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành và các địa phương:

a) Chủ động theo dõi, cập nhật thông tin, diễn biến tình hình dịch bệnh LMLM trên thế giới; tăng cường trao đổi, chia sẻ, phối hợp với Tổ chức Thú y thế giới (WOAH), Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) và cơ quan thú y của các nước để đánh giá nguy cơ, tiếp nhận hỗ trợ kỹ thuật và khả năng cung ứng vắc xin phòng bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 cho Việt Nam khi cần thiết.

b) Hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc các địa phương, đơn vị liên quan triển khai đồng bộ, hiệu quả các biện pháp ngăn chặn, giám sát, phát hiện sớm và sẵn sàng ứng phó với bệnh Lở mồm long móng do vi rút thuộc serotype SAT1; thường xuyên cập nhật, rà soát và điều chỉnh các biện pháp ứng phó phù hợp với diễn biến thực tế.

c) Tổ chức lấy mẫu kịp thời; xét nghiệm xác định, định típ tác nhân gây bệnh LMLM và giải trình tự gen; thực hiện điều tra dịch tễ, truy xuất nguồn lây, truy vết gia súc, sản phẩm gia súc, phương tiện và đối tượng liên quan theo quy định của pháp luật.

d) Căn cứ kết quả típ tác nhân gây bệnh, nguy cơ, diễn biến tình hình dịch bệnh, Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan rà soát, đảm bảo nguồn vắc xin phòng bệnh LMLM trong phạm vi, chức năng, nhiệm vụ được giao và đúng quy định pháp luật.

3. Bộ Công an chỉ đạo lực lượng chức năng tiếp tục điều tra, theo dõi tình hình, cập nhật danh sách các đối tượng có biểu hiện hoạt động buôn bán, vận chuyển, tiêu thụ động vật, sản phẩm động vật nhập lậu, nghi nhập lậu, vận chuyển trái phép; có biện pháp giáo dục, vận động, răn đe nhằm chủ động phòng ngừa, đồng thời tập trung các biện pháp nghiệp vụ, phối hợp với các lực lượng tổ chức đấu tranh bắt giữ, xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.

4. Bộ Quốc phòng chỉ đạo lực lượng bộ đội biên phòng tăng cường tổ chức kiểm tra, kiểm soát, phối hợp với các lực lượng chức năng trên địa bàn nhằm phát hiện, bắt giữ và xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật các vụ việc nhập lậu động vật, sản phẩm động vật; phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức tuyên truyền cho nhân dân khu vực biên giới về tác hại của việc vận chuyển, kinh doanh động vật, sản phẩm động vật nhập khẩu trái phép để người dân hiểu, không tham gia, tiếp tay cho buôn lậu.

5. Bộ Công Thương

Thường xuyên theo dõi nắm chắc tình hình, diễn biến thị trường đối với sản phẩm động vật để có giải pháp bảo đảm lưu thông, tránh gây bất ổn về thị trường trong nước; chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường tăng cường các biện pháp kiểm soát lưu thông, kịp thời phát hiện, xử lý các trường hợp vận chuyển, buôn bán động vật, sản phẩm động vật trái phép, không rõ nguồn gốc.

6. Bộ Tài chính

Chỉ đạo cơ quan hải quan và các đơn vị liên quan tăng cường kiểm tra, giám sát tại cửa khẩu kịp thời phát hiện, ngăn chặn việc buôn bán, vận chuyển động vật, sản phẩm động vật trái phép, không rõ nguồn gốc; đề xuất phương án hỗ trợ kinh phí cho các cơ quan chức năng trong công tác xử lý, tiêu hủy động vật, sản phẩm động vật dương tính với bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 theo quy định pháp luật hiện hành.

7. Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch

Chỉ đạo các cơ quan thông tin đại chúng cần thông tin kịp thời, chính xác cho người dân về diễn biến tình hình bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 và các biện pháp phòng chống dịch bệnh. Nội dung tuyên truyền cần nêu rõ tác hại của việc nhập lậu động vật, sản phẩm động vật đến người chăn nuôi, tăng nguy cơ làm lây lan dịch bệnh, mất vệ sinh an toàn thực phẩm, ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng; đồng thời hướng dẫn các biện pháp chủ động ngăn chặn bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 xâm nhiễm vào Việt Nam, tránh gây hoang mang trong xã hội.

8. Các Bộ, ngành có liên quan theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao chủ động chỉ đạo các cơ quan chức năng chuyên ngành phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương triển khai đồng bộ, hiệu quả các biện pháp ngăn chặn, giám sát và ứng phó với bệnh LMLM nói chung và nguy cơ xâm nhập của vi rút thuộc serotype SAT1 nói riêng.

9. Đề nghị Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam chỉ đạo Mặt trận Tổ quốc các địa phương chủ động, tham gia cùng chính quyền các cấp, các Bộ, ngành liên quan trong công tác phòng chống dịch bệnh động vật nói chung và bệnh LMLM do vi rút thuộc serotype SAT1 nói riêng có hiệu quả.

Các Bộ, ngành, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện nghiêm Công điện này./.